Almanya Cumhurbaşkanı da o ifadeyi kullandı

Berlin Dom Kilisesi'nde, 1915'de hayatını kaybeden Ermeni, Süryani ve Pontus Rumları için düzenlenen ayine katılan Cumhurbaşkanı Gauck, burada yaptığı konuşmada 1915'te Jön Türklerin çocuk, kadın ve erkek demeden insanları aç susuz ve korumasız olarak sürgüne gönderdiğini ifade etti. "Ermenilere yönelik katliam savaşın gölgesinde başladı ve savaş bu olayın meşruiyetine hizmet etti. Birinci Dünya Savaşı'yla başlayan süreçten sonra birçok yerde değişik dini ve etnik azınlıklar 'yabancı ülkelerin kolu', 'huzur bozucu', 'düşman' ve 'halkın bünyesindeki hastalık' olarak tanımlandı." diyen Gauck, "Kurbanları anıyoruz, hatırlıyoruz yad ediyoruz. İnsan onuru yok edilemez." ifadelerini kullandı. 

Osmanlı İmparatorluğu'nda 1915 olaylarının faillerinin de diğerleri gibi ırkçı, etnik ve dini duygularla hareket edip fanatik şekilde doğru yaptıklarına inandıklarını söyleyen Alman Cumhurbaşkanı Gauck, "Jön Türkler de etnik olarak homojen ve dini ve etnik olarak tek ulusluluk hedefliyorlardı. 20. yüzyılda ulus devletlerin ortaya çıkmasıyla etnik temizlik ve tehcir baş gösterdi. Osmanlı döneminde de soykırım dinamiği gelişti ve Ermeniler bunun kurbanı oldu." şeklinde konuştu.. 

1915 olaylarından 100 yıl sonra bir tartışmanın içinde olduklarını söyleyen Gauck, "Fakat bu tartışmayı bir kelimeye indirgememeliyiz." dedi ve şöyle devam etti: "Burada önemli olan 100 yıl sonra planlı bir şekilde bir halkın yok edilmeye çalışılması gerçeği tanınması ve anılmasıdır. Kimseyi suçlu sandalyesine oturtmuyoruz, çünkü failler yaşamıyor. Onların çocukları ve çocuklarının çocukları suçlu değil. Beklenti; tarihi olayın ve tarihi suçun tanınması. Bugün yaşayanların sorumluluğu siyaset olarak azınlıkların yaşamı ile insani ve bireysel haklarının korunması ve saygı duyulmasıdır."

Almanya'nın Nasyonal Sosyalizm dönemindeki katliamını andığını söyleyen Cumhurbaşkanı Gauck, "Suç ve fail arasındaki farkı öğrendik. Ermenilerin katledilmesinin Almanya'da anılması haklı ve anlamlıdır. Almanlar olarak Ermenilere yapılanların aydınlatılması için çalışmalıyız, çünkü bizim de sorumluluğumuz var. Hatta Ermenilerin katledilmesine bizim de suçumuz var. Yaşananların planlanmasında ve Ermenilerin sınır dışı edilmesinde Alman askerleri de yer aldı. Alman diplomatlar da Ermenilerin yok edilme isteğini görmezden geldiler. Çünkü Alman Krallığı, Osmanlı ile ilişkileri bozmak istemiyordu." dedi. 

Gauck konuşmasını, "Türklerle Ermenileri yakınlaşması için her cesur adım beni memnun eder. Kimse gerçeklerden korkmamalıdır." sözleriyle tamamladı.