Avrupa’ya yayılan gizemli radyoaktif sızıntı

Avrupa’ya 2017’de yayılan gizemli radyoaktif sızıntıyla ilgili yapılan araştırmalar, kaynağın Rusya’da Ural Dağları’nın güneyindeki bir nükleer işleme tesisi olduğunu işaret ediyor.

Bilim insanları, 2011’de Fukuşima’da yaşanan felakete kıyasla Avrupa’da 100 kat daha fazla radyasyon yayan muazzam sızıntının nereden geldiğini anlamak için dünyanın dört bir yanından bin 300’den fazla veriyi analiz etti.

Araştırma ekibi, Rusya’nın Mayak santrali olduğu düşünülen kaynakta yaşananların nedeninin bir reaktör kazası değil, nükleer yeniden işleme tesisinde gerçekleşen bir olay olduğu sonucu ulaştı.

Bu olayda kaynağın nükleer tesis olduğuna dair iddiaları her zaman yalanlayan Rusya, son çalışmayla ilgili henüz resmi bir açıklama yapmadı.

İtalyan bilim insanlarının Ekim 2017’de radyoaktif Rutenyum-106 dalgasını fark etmesiyle birlikte tehlike çanları çalmaya başlamıştı. Ardından bu maddeye Asya, Arap Yarımadası ve Karayipler’in yanı sıra Avrupa’nın birçok ülkesinde rastlanmıştı.

Reaktörlerde yaşanan kazalar genellikle birçok farklı elementin dağılmasına yol açarken, bu olayda havada tespit edilen tek radyoaktif maddenin Rutenyum olması, kaynağın büyük ihtimalle bir nükleer yeniden işleme tesisi olduğunu işaret ediyordu.

Bilim insanları yayılmanın ne zaman yaşandığına dair 25 Eylül 2017’de 18.00’dan ertesi gün öğle saatlerine kadar olan bir zaman aralığını tespit edebiliyor.

Araştırmanın öncülerinden Hannover Üniversitesi’nden Georg Steinhauser “Radyoaktif Rutenyum-106 ölçümü yaptık. Ölçümler tek başına en büyük radyoaktif salımın sivil amaçlı bir nükleer yeniden işleme tesisinden geldiğini gösteriyor” dedi.

Çalışma için 29 ülkeden 176 ölçüm istasyonundan veriler toplandı.