Dolar neden yükseldi, borsa neden çakıldı?

Karamuk'un anlattıkları göz önüne alındığında dolarda daha da yükseliş beklenebilir

***

Dolar dün 2.98’e yaklaşarak seçim öncesi seviyelerine çıktı. Dolar’daki yükseliş Fed’in faiz arttırım ihtimalinden ve yabancı yatırımcının Türkiye’den çıkmasından kaynaklanıyor. 

Kurdaki bu yükselişin, ezici bir oy çokluğuyla sağlanan tek parti iktidarının getirdiği ‘siyasi istikrara', cari açıkta petrol fiyatlarının düşüşüyle ortaya çıkan beklenenin çok ötesinde iyileşmeye ve büyümedeki sürpriz artışa rağmen gerçekleşiyor olması durumun ciddiyetini arttırıyor. ‘Ciddiyet' kelimesiyle olayın ‘vahamet' boyutunu vurgulamak istediğimizi de bir not olarak düşelim. Çünkü kurdaki yükseliş kuşkusuz ki Türk halkı için bir fakirleşme göstergesi. Ve bazı ana parametrelerin Türkiye lehine dönmesine rağmen kur artışının sürmesinin, fakirleşmenin kalıcı hale gelmesinin ana göstergesi olduğu açık.

 

Kurdaki son artışın bir ana gerekçeye dair 3 farklı etkenden kaynaklandığını söylemek mümkün. 

Ana gerekçe ABD Merkez Bankası'nın 2007-2008 krizinden bu yana sürdürdüğü ‘sıfır' faiz politikasının önümüzdeki hafta yapılacak toplantıyla son bulacak olması. Sadece Türkiye değil dünya piyasalarında yaşananlar, Fed'in ‘satın alındı' denilen faiz artışının henüz ‘satın alınmadığı'nı gösteriyor. Dolar neredeyse istisnasız olarak tüm gelişen ülkelerin para birimlerine karşı değer kazanıyor. Ayrıca faiz artışı dünya ekonomisinde ucuz dolara ulaşmayı engelleyeceği için son yıllarda dünya ekonomisinin lokomotifini oluşturan gelişen piyasaların ekonomilerinde büyüme yerine yavaşlama ya da küçülme beklentileri güçleniyor. Bu da petrolden altına, bakırdan demire hemen tüm hammaddelerin fiyatlarında hızlı gerilemeye neden oluyor. Piyasalardaki düşüş domino etkisiyle yayılırken, kendini besleyen bir kısır döngüy