Fransa'yı mahkum eden karar polisler için emsal oldu

Av­ru­pa İn­san Hak­la­rı Mah­ke­me­si­’nin (AİHM) 19 Mart 2015’te, 17 Ara­lık ope­ras­yo­nu son­ra­sı so­ruş­tur­ma­lar­da­ki hu­kuk­suz­luk­la­rı mah­kûm et­ti­re­cek bir ka­rar ver­di­ği or­ta­ya çık­tı.

AİH­M’­nin em­sal ka­ra­rı­na ko­nu olay Fran­sa­’da ya­şan­dı. Je­an Char­les Cor­bet, 22 Tem­muz 2003’te sa­at 14.00’ten 24 Tem­muz 2003 sa­at 14.00’e ka­dar gö­zal­tın­da kal­dı. Cor­bet, sor­gu ha­ki­mi­nin hu­zu­ru­na çı­ka­rıl­dı­ğı 19.43’e ka­dar göz­lem al­tın­da tu­tul­du.

HAKSIZ?VE?KEYFİ?GÖZALTI

Fran­sız hu­ku­kun­da, gö­zal­tı sü­re­si dol­duk­tan son­ra ha­kim hu­zu­ru­na çı­ka­rı­lın­ca­ya ka­dar ki­şi öz­gür­lü­ğü­nün kı­sıt­lan­ma­sı­na im­kan ve­ren ya­sal dü­zen­le­me ol­ma­dı­ğı için 5 saa­ti aş­kın hak­sız ye­re gö­zal­tın­da tu­tu­lan Cor­bet ve di­ğer şüp­he­li­ler AİH­M’­e baş­vur­du.

AİHM, öz­gür­lü­ğün kı­sıt­lan­ma­sı­nın hu­ku­ki te­me­li ol­ma­dı­ğı­nı be­lirt­ti. Av­ru­pa İn­san Hak­la­rı Söz­leş­me­si­’nin, öz­gür­lük ve gü­ven­lik hak­kı baş­lık­lı 5. mad­de­si­nin ih­lal edil­di­ği­ne, ya­sa­ya ay­kı­rı gö­zal­tı­nın hak­sız ve key­fi ol­du­ğu­na hük­met­ti.

HUKUKUN?YAPISAL?SORUNU

AİHM bu ko­nu­da­ki ilk ih­lal tes­pi­ti­ni 27 Tem­muz 2006 ta­rih­li Zer­vu­dac­ki/Fran­sa ka­ra­rın­da yap­mış­tı. 19 Mart 2015’te gö­zal­tı sü­re­si dol­duk­tan son­ra şüp­he­li­le­rin sor­gu ha­ki­mi­nin hu­zu­ru­na çı­ka­rı­lın­ca­ya ka­dar ge­çen sü­re­de ki­şi­le­rin öz­gür­lü­ğü­nün kı­sıt­lan­ma­sı­nın Fran­sız hu­ku­kun­da ya­pı­sal so­run ol­du­ğu­na işa­ret et­miş­ti.

DA­HA ÖN­CE 6 SA­AT DE­Dİ

AİHM, İn­gil­te­re­’de IRA­’ya yö­ne­lik ope­ras­yon­da gö­zal­tı­na alı­nan Te­ren­ce Pat­rick Bro­gan ve di­ğer­le­ri da­va­sın­da da gö­zal­tı sü­re­si­nin 6 sa­at aşıl­ma­sı­nı hak ih­la­li say­mış­tı.

Top­lu­mu te­rö­rizm­den ko­ru­ma ama­cı ol­sa da­hi mah­ke­me yo­luy­la sağ­lan­mış ad­li bir de­ne­tim ol­ma­dan, 4 gün 6 sa­at sü­ren gö­zal­tı­nın ‘in­san hak­kı ih­la­li­’ ol­du­ğu vur­gu­lan­mış­tı.