Google'ın Çin'e özel sansürlü arama motoru geliştirmesini neden durdurdu

⏱ Okuma Süresi 3 dk•Yayınlanma Salı, Aralık 18 2018

İnternet devinin Çin için sansürlü arama motoru geliştirme çalışmaları, ifade özgürlüğü değil de, özel hayatla ilgili endişelere takıldı. Zira Google özel hayatın korunması ekibi, şirket kurallarına aykırı şekilde Çinlilerin kişisel aramaların analiz edildiğinden kendilerinin haberdar edilmediğini öğrenince kıyameti kopardı.

Tüm dünyanın internet üzerinden bilgi edinmede bir numaralı kaynağı olan ABD merkezli Google'un Çinlilerin bilgilenme ve ifade haklarını ihlal edecek şekilde Çin devletiyle işbirliği yaptığı bir proje, kürsel çapta hak ve özgürlük savunucularının büyük tepkisini çekiyor. The Intercept haber sitesi, Google içinden kaynaklara dayanarak projenin şimdilik durduğunu duyurdu. Ama beklendiği gibi ifade özgürlüğüyle ilgili endişelerden ötürü değil.

Google'daki özel hayatın korunması tartışmaları yüzünden Çinlilerin arama verilerinin derlendiği sistem kapatılınca Çin'e özel sansürlü arama motoru geliştirme çalışmaları sekteye uğradı.

The Intercept haber sitesi, bunun Google'un üst düzey yönetecilerine ağır darbe olduğunu belirtti. Son iki yıldır Çin projesini önceliklerinden biri haline getiren CEO Sundar Pichai'ye özellikle işaret etti.

Habere göre, ihtilaf, ağustos ayı ortasında başladı. Sansürlü arama motoru projesi 'Dragonfly', Çin yönetiminin dayattığı sıkı sansür kuralları uyarınca demokrasi, insan hakları ve barışçı protestolar gibi kategorilere giren enformasyonu karartmak üzere tasarımlanıyordu.

'Dragonfly' üzerinde çalışan Google personeli, sansürlü arama motoru için kara listeler oluşturmak için Pekin merkezli bir web sitesinden yararlanıyordu.

'265.com' isimli, 'Çin'in en çok kullanılan homepage'i' olduğunu iddia eden Çince web dizin servisi sitesini, Google 2008 yılında milyarder Çinli yatırımcı Cai Wenşeng'den almıştı. Ancak 265.com adresinden yapılan aramalar, Çin'deki en popüler arama motoru ve Google'un başrakibi olan Baidu'ya yeniden yönlendiriliyordu.

The Intercept'e göre Google 265.com'u piyasa araştırması yapmak için yem olarak kullandı, önce Çinli kullanıcıların aramalarıyla ilgili bilgileri elde edip depoladı, sonra da onları Baidu'ya gönderdi.

Google'dan iki kaynağa göre, 'Dragonfly' üzerinde çalışan mühendisler Çinl