İşsizliğin patlaması ne anlama geliyor

Ekonomist Prof. Dr. Seyfettin Gürsel T24.com internet sitesinde yazdığı değerlendirme yazısında Türkiye ekonomisinin iyi sinyaller vermediğini söyledi. 

İşte Gürsel'in 'İşsizlik rakamlarının ' analizi  

Bugün açıklanan Haziran dönemi işsizlik rakamları bir ay arayla bana ikinci şoku yaşattı. Mayıs dönemini irdeleyen “İşsizlikte beklenmedik sıçrama” başlıklı geçen ayki yazımda “tam bir şok yaşadığımı” itiraf etmiştim. Mayısta nisana kıyasla 0,5 puan birden artan tarım dışı işsizlik oranında  2008-2009 krizinden bu yana görülmemiş boyutta bir sıçrama ortaya çıkmıştı. Böyle bir şoku kimse beklemiyordu.

Haziran döneminde bu boyutta bir artışın tekrarını tahayyül etmek doğursu harcım değildi. Mayıs dönemi sıçramasını en kötü ihtimale ılımlı bir artışın takip etmesi beklenebilirdi. Heyhat.... Haziran döneminde işsizlikte daha da güçlü bir artışın gerçekleştiği görüldü. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış rakamlara göre genel işsizlik oranı yüzde 10,3’ten 10,9’a, tarım dışı işsizlik oranı da yüzde 12,3’ten 12,9’a 0,6 puan arttı. İki ay gibi kısa bir dönemde işsizlik oranlarındaki artış 1 puanı bulurken,  işsiz sayısındaki artış 300 bine ulaşmış durumda. Haziran dönemi  (Mayıs-Haziran-Temmuz) itibariyle ülkede 3 milyon 324 bin kişi iş arıyor. İşin vehametini vurgulamak için genç işsizlik oranının iki ayda yüzde 17,7’den 20,5’e tam 2,8 puan arttığını de eklemek isterim.   

İşsizlikte yaşanan bu ani patlamanın nereden kaynaklandığını anlamak için tarım dışı iş gücü piyasasına biraz daha yakından bakalım. Mayıs dönemindeki sıçrama, işgücü normal trendinde artarken istihdamda ortaya çıkan sert frenin sonucuydu. Nitekim tarım dışı iş gücü 195 bin artarken istihdam artışı 46 binle sınırlı kalmıştı. İstihdamı hizmet sektöründeki 53 binlik artış sürüklemişti. Haziran döneminde yaşanan ikinci şokun ise çok büyük ölçüde