Şikayetler Karşısında 'Zamanında Önlem!'

İslam’da idarecilik, en zor ve ağır görevlerdendir. İdarecilik, yetkili olmakla birlikte aynı zamanda sorumluluk gerektiren bir iştir. Her bir işte olduğu gibi idarecilikte de liyakat esastır. Nitekim Allah Resûlü’nün (s.a.s.), emirlik talebinde bulunan amcası Abbas’a; “Bu vazife istenilmez verilir” ifadesi de bu hakikati vurgulamaktadır. Bundan dolayıdır ki, genellikle sahabiler de idarecilik gibi bir sorumluluğu üstlenmekten kaçınmışlardır.

Yönetici olmak, menfaat elde etme makamı değildir. Yönetici olmak, başkalarına tepeden emretme yeri değildir. Yönetici olmak, la yüs’el olup (sorgulanamaz, sorulamaz) ve kimseye hesap vermez yeri de değildir. Yönetici olmak, sorumlu olduğu yetki alanından hesaba çekilmek demektir. 

Allah Teâla (c.c.), peygamberlerine dahi vazifelerini yapıp yapmadığı hususunda hesap soracağını bildirmektedir. Bundandır ki, Allah Resûlü (s.a.s.) peygamber olma sorumluluğunu tüm ağırlığıyla omuzlarında hissetmiş ve bundan dolayı da uykuları kaçarcasına rahatsızlık duymuştur. Bunun dışa yansıması olarak da sorumluluk karşısında hüzünlenmiş, ağlamış, dağlara, ovalara çıkmış ve sonunda Kur’ân’ın iki ayrı yerindeki şu benzer hitaplarla teskin edilmiştir:

Sorumluluk şuurunun verdiği ağır yük karşısında, özellikle Hz. Ebubekir (r.a.), Hz. Ömer (r.a.), Hz. Osman (r.a.) ve Hz. Ali (r.a.) gibi Resûlullah’a (s.a.s.) çok yakın büyüklerin, hem yaşadıkları ve hem de tarihe mal olmuş pekçok sözleri vardır.   

Bu yazıda kısaca Hz. Ömer’in (r.a.) sorumluluk gereği atamalarda dikkat ettiği bir iki hususu hatırlatmak istiyorum. Hz. Ömer’in (r.a.) en önemli yönlerinden birisi, şüphesiz ki dönemindeki valilerle