Sudan'da soykırım izleri: Uydu görüntüleri toplu mezarları işaret ediyor

Paramiliter Hızlı Destek Kuvvetleri (RSF), Sudan ordusuyla iki yılı aşkın süredir süren savaşın ardından 26 Ekim’de, yaklaşık 18 aydır kuşatma altında tuttuğu stratejik Darfur kenti El-Faşir’i ele geçirmişti.

Yale Üniversitesi İnsani Araştırmalar Laboratuvarı (HRL), bölgede “cesetlerin gizlenmesiyle uyumlu toprak hareketliliği” tespit edildiğini bildirdi. Rapora göre, bir cami ile eski Çocuk Hastanesi yakınlarında en az iki farklı “toplu mezar izine” rastlandı.

Uydu görüntülerinde ayrıca, metrelerce uzunlukta hendeklerin kazıldığı ve hastane ile cami çevresinde daha önce görülen ceset kümelerinin ortadan kaybolduğu saptandı. Bu durum, cesetlerin daha sonra toplanıp taşındığını gösteriyor.

Raporda, “El-Saudi Hastanesi çevresinde de cesetlerin kaldırıldığı ya da gömüldüğü görülüyor” denildi. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), kentin düşüşü sırasında bu hastanede “460’tan fazla hasta ve sağlık çalışanının öldürüldüğünü” açıklamıştı.

HRL, kentte RSF güçlerinin kontrolü sağlamasından bu yana uydu görüntülerinde “en az 34 farklı noktada cesetlerle uyumlu nesnelerin tespit edildiğini” bildirdi. Araştırmacılar, bunun “katliamın gerçek boyutunun çok altında bir tahmin” olabileceğini belirtti.

Rapor, RSF’nin eski çocuk hastanesini gözaltı merkezine çevirdiğini ve bölgede “devam eden kitlesel infazların” olabileceğine dair işaretler bulunduğunu da vurguladı.

Sudan’daki iç savaş, Nisan 2023’te ordu komutanı Abdülfettah el-Burhan ile eski yardımcısı RSF lideri Muhammed Hamdan Dagalo arasında patlak vermişti. El-Faşir’in düşmesinden sonra çatışmalar Darfur’un geneline ve ordu kontrolündeki Kordofan bölgesine de yayılmış durumda.

İletişim hatlarının kesik olması ve bölgeye erişimin neredeyse imkansız hale gelmesi nedeniyle, uydu görüntüleri şu anda Sudan’daki insani felaketi izleyebilmenin tek yolu olarak öne çıkıyor.