Türkiye 'yargı bağımsızlığı'nda çakıldı

Türkiye’den Özgürlük Araştırmaları Derneği ve Liberal Düşünce Topluluğu’nun partneri olduğu Washington merkezli Mülkiyet Hakları Alyansı (Property Rights Alliance) tarafından hazırlanan 2015 Uluslararası Mülkiyet Hakları Endeksi açıklandı. Türkiye 129 ülkenin değerlendirildiği endekste 10 üzerinden elde ettiği 5.3’lük puanla 58. sırada yer aldı. Bu puan Türkiye’nin 2014 yılında aldığı 5.6’lık puandan 0.3 puanlık bir gerilemeye karşılık geliyor. Türkiye 2014 yılında değerlendirmeye alınan 97 ülke içinde 44. sırada yer almaktaydı. Türkiye, bu endeksin oluşturulmasında kullanılan alt kategorilerden Yasal ve Siyasal Çevre’de 4.1 puanla dünya sıralamasında 78. sırada, Fiziki Mülkiyet Hakları’nda 6.3 puanla 41. sırada ve Entelektüel Mülkiyet Hakları’nda 5.4 puanla 50. sırada yer aldı.

Türkiye’nin en zayıf olduğu alt kategori Yasal ve Siyasal Çevre kategorisidir. Türkiye, bu kategorinin alt başlıkları olan Yargı Bağımsızlığı’nda 3.5 puanla 90. sırada, Hukuk Devleti’nde 5.2 puanla 57. sırada, Siyasal İstikrar’da 2.6 puanla 115. sırada Yolsuzluğun Kontrolü’nde 5.2 puanla 48. sırada yer aldı. Fiziki Mülkiyet Hakları alt kategorisinin alt başlıklarında Türkiye Fiziki Mülkiyetin Korunması’nda 5.9 puanla 45. sırada, Mülkiyetin Kayıt Edilmesi’nde 9.8 puanla 19. sırada, Krediye Erişim’de 3.1 puanla 61. sırada yer alıyor. 

Son olarak, Entelektüel Mülkiyet Hakları kategorisinde Entelektüel Mülkiyetin Korunması’nda, 4.4 puanla 66. sırada, Patent Hakları’nda 7.8 puanla değerlendirmeye alınan 107 ülke içinde 33. sırada, Telif Hakları’nda 4.0 değerlendirmeye alınan 105 ülke içinde 54. sırada yer almaktadır. 2015 Uluslararası Mülkiyet Hakları Endeksi’nde Finlandiya 8.3 puanla birinci olurken Norveç (8.2) ikinci, Yeni Zelanda (8.1) üçüncü oldu. İlk 10’da yer alan diğer ülkeler ise şu şekilde: Lüksemburg, Singapur, İsviçre, İsveç, Japonya, Kanada ve Hollanda. 

Bu yıl endeks, 8 ülke hakkında detaylı vaka çalışmasını içerdi. Türkiye’den Dr. Buğra Kalkan, Türkiye’de Siyasi Reformun Geleceğini Anlamak (Understanding the Future of Political Reform in Turkey) başlıklı çalışmayı Liberal Düşünce Topluluğu adına hazırlandı