EKONOMİDE KAOSA DOĞRU MU?

Rakamların ardı ardına iyi sonuçlar verdiği bu günlerde, "bu başlık da nereden çıktı?" diyebilirsiniz.

Endişelerim var. Üstelik haklı gerekçelerim de var.
Ülkede sınır ötesi operasyon hazırlığı yürütülüyor. Siyasi ve askeri stratejiler en ince ayrıntısına kadar planlanıyor.

Bütün bunlar tamam da yaşanması muhtemel sürecin ekonomimize olan yansıması bütün yönleriyle hesaplanıyor mu?

Gelin sınır ötesinde yaşanacak bir karmaşanın ekonomimizi nasıl etkileyeceğini “en kötümser senaryo” ile de olsa anlamaya çalışalım.
Biz en kötüsüne hazılrıklı olalım da varsın işlerimiz hep iyi gitsin.

Önce ABD’ye bakalım.

Irak’a 2003 yılında girdiler. Amerikan ekonomisi o gün bugündür belini doğrultamadı. (Irak’ın bütün nimetlerinden faydalanmalarına rağmen) 2002’de akaryakıtın galonu 1.81 dolardı. Bugün 3 doları buldu.

ABD’de tanıdığı olanlar doğrulatabilir; ülkede fiyatlarda gözle görülür bir artış var. Enflasyonla mücadele edebilmek için faizleri tarihin en yüksek seviyelerine çıkardılar. Bu sebeple Ağustos ayında yaşanan konut krizi herkesin malumu. Oradaki sarsıntının bütün dünyayı da arkasından sürükleyebileceğinden endişe ediliyor.
Bush yönetimi senatodan devamlı para talebinde bulunuyor. Ülke menfaatleri öne sürülerek bütçeden askeri harcamalara çuvallarla para aktarılıyor. Vergilerden toplananlar Irak’a gidiyor.

ABD’nin ticaret açığı önlenemez duruma geldi. 2007 itibariyle 700 milyar dolardan fazla açığa ulaştılar.


Bu grafik Amerika’nın dış ticaret açığının 46 yıllık sürecini gösteriyor. İlk kez Irak’a 1990’da girdiler o günden sonra da ekonomilerini düzeltemediler. Şu anda dünyanın en borçlu ülkelerinden birisi durumundalar.

Amerika Irak’taki pek çok kaynağı kullanabildiği ve dünyada dolar seviyesini aşağıda tutabildiği için şimdilik bu açığa katlanabiliyor. Ama yukarıdaki grafik işerin nasıl tersine döndüğünü gösteren çok önemli bir göstergedir.

Bize gelince. 5 yıldır çok iyi bir rüzgar yakaladık. Başta Asya ülkeleri olmak üzere global ekonominin canlı olması işimize yaradı.


Bu grafik yüz akımız olarak her yerde sergilenebilir.
2002’de yüzde 72 olan enflasyon, 2007’de 7.1’e düştü. Büyük başarı, takdir edilecek gelişme. Herkesin morali düzeldi. Zenginleştik. Hükümetin ekonomi yönetiminin yanı sıra Merkez Bankası idaresi de süreci iyi yönetti.

Şimdilerde bütün sıcaklığıyla Irak operasyonunu konuşmaya başladık.

Belki bir uyarı olur, bir kere daha düşündürür diye senaryomuza dönelim.

Bir operasyon durumunda, iş sadece askeri harcamayla elbette ve kesinlikle bitmeyecek.

Endişe havası önce yabancıları etkiler. Onlar yüksek faizi severler ama paraları tatlıdır. Riski görünce dükkanı kapatırlar. Zararın neresinden dönersek kardır diye bırakıp giderler. Aynı günlerde borsa çöker. Onlar gider biz enkazla baş başa kalırız.

Sonra dolar fırlamaya başlar. Zaten ürkek olan halkımız, sağlam bir liman olarak gördükleri dolar ve altına saldırır. Saldırdıkça fiyatlar daha da çıkar. Nerede durur kim bilir?

Eş zamanlı olarak petrol fiyatları çıkar. Lafı bile 87 dolara getirdi, operasyon olursa kimse önüne geçemez. Petrol üretenler zil çalıp oynarken Türkiye zamlı petrolleri eli mahkum almak zorunda kalır. Bütçeye yük binince vatandaşa müracaat edilmek zorunda kalınır. Benzin ve mazotta eski günler geri gelir. Sadece otomobili olanlar değil, üretenler de sıkıntıya girer. Maliyetler artınca işçi çıkarmalar başlar.

Boş gezenler yeni kötülüklerin çekirdeklerini ekerler topluma.

Şimdi anladınız mı bizi sınırın ötesine çekmeye çalışanların aslında ne yapmak istediklerini, istikrarla tekerleri dönen Türkiye’nin durup dururken başına ne çorap örmeye çalıştıklarını?

Terör olaylarının zamanlamasına bakın senaryoyu siz tamamlayın. Bu filmin en baştan yazılıp kötü bitmemesi için hepimize görev düşüyor.Özellikle de ülkeyi yönetenlere.

Türkiye iyi bir yolda ilerliyor. Yoldan saparsak olacaklar maalesef bunlardır. Bu trenin bir sonraki durağı 10 sene önceki köhne istasyon olacaktır.

Sitenin yazarlarından Ahmet Bökenin dediği gibi ;

“İnşallah ülke üzerinde anlayamadığımız, anlasak da tanımlayamadığımız yeni bir oyun oynanmıyordur.”