İdarecinin muğberliğine uğrayan

         Muhammed bin İsmail, hicri 194 yılında (miladi 809), Buhara’da doğmuş, hicri 256’da Semerkand’da, Hertenk köyünde vefat etmiştir. Ama o, İsmailoğlu Muhammed diye tanınmaz da ilme, bilhassa hadis ilmine ettiği çok büyük  hizmetten dolayı hem de İMAM  BUHARΠ diye bilinir. Ulemâ örfünde İMAM tabiri, önder, lider ve birinci sınıf din âlimi mânâlarına gelmektedir. Hz. Ali Efendimiz’e de İMAM ALİ denilmektedir.

         Evet, İmam Buharî denilince, meşhur muhaddis, eşsiz takvâ ve fazilet sahibi İmam  akla gelir ve 600 bin hadisten seçtiği 7 bin 275 hadisli eşsiz kitabı hatırlanır.

         İmam Buharî Hazretleri, yetişip yaşadığı üçüncü hicri asrın başında şarkta bulunan âlimlerin hepsini de ziyaret etmiş, gördüğü her âlimden, kendisinde bulunmayan bilgileri almış, âdeta bin âlimin muktesabat ve birikimlerini iktisab etmiş bir eşsiz muhaddis haline gelmiştir.

         Gezdiği yerlere Horasan’dan başlamış, Cebel, Irak, Şam, Mısır, yani o günkü İslam dünyasını tamamen ziyaret etmiş; yetişmiş olan din âlimleri ve mezhep sahipleriyle uzun uzun görüşmüş, ilim almış, hepsinin de ötesinde fazilet ve takva kazanmıştır.

         Hatta fazilet ve takvâda o dereceye varmış ki, bütün İslam âleminin sahih altı hadis kitabından birincisini teşkil eden Câmi-i Sahih adındaki meşhur eseri Buharî’ye bir hadis-i şerif  kaydederken, önce gusletmiş, sonra da iki rekat namaz kılıp murakabeye varıp, gönlünde bu sözün Resulullah’ın mübarek ağzından çıkmış olduğu yolunda bir ilhamı buluncaya kadar tefekkür ve ilticasını da devam ettirmiştir. Böylece yaptığı titiz ilmî  çalışmaların yanında ve üstünde mânevî bir te’yide de mazhar olmuştur.

         Denebilir ki, İmam Buharî Hazretlerinin toplayıp kaydettiği hadis-i şerifler, hem ilmî,