İran'da tansiyon yüksek: Protestolarda ölü sayısı 12'ye ulaştı

İran'da devam eden protestolarda resmi verilere göre ölü sayısı 12'ye çıktı. Hayatını kaybedenler arasında güvenlik güçlerinin de bulunduğu kaydedildi.

Ülkenin batısında güvenlik güçleriyle eylemciler arasındaki çatışmaların yoğunlaştığı kaydedilirken insan hakları örgütü Hengaw, Devrim Muhafızları'nın Malekşahi'de göstericilere ateş açtığını ve dört Kürt kökenli İranlının öldürüldüğünü aktardı.

DW Türkçe'nin haberine göre Norveç merkezli İran İnsan Hakları (IHR) örgütü de "güvenlik güçlerinin saldırısına uğrayan" en az dört kişinin öldüğünü, 30 kişinin de yaralandığını duyurdu.

Fars haber ajansı ise ağırlıklı olarak Kürt nüfusun yaşadığı bölgede "vandalların" bir polis karakoluna girmeye çalıştığını, bu esnada "iki saldırganın öldürüldüğünü" aktardı.

Daha önce Mehr haber ajansı da Malekşahi'de bir Devrim Muhafızları mensubunun "ülkenin güvenliğini savunurken öldürüldüğünü" duyurmuştu. Ajans ayrıca, bir eylem sırasında Devrim Muhafızları'na bağlı paramiliter Besic milisinden bir üyenin "bıçak darbeleri ve ateş edilmesi sonucu hayatını kaybettiğini" de aktarmıştı.

İran'da geçen hafta sonu halk, giderek kötüleşen ekonomik durumu protesto etmek amacıyla başkent Tahran'da sokağa çıkmış, ilk etapta esnafın katıldığı eylemlere daha sonra öğrenciler de dahil olmuştu. Rejim karşıtı bir kimlik kazanan protestolar, kısa sürede ülkenin diğer kentlerine de yayıldı.

İran'ın ruhani lideri Ayetullah Ali Hamaney, Cumartesi günü yaptığı konuşmada göstericilerin ekonomik taleplerini "haklı" olarak nitelendirirken diğer yandan "isyancılara sınırların hatırlatılması gerektiğini" söyledi.

2022'deki eylemlere atıfla şiddet uyarısı

Birleşmiş Milletler’in İran insan hakları özel raportörü Mai Sato, devam eden eylemlerden gelen bilgilerin "göstericiler ile güvenlik güçleri arasında artan bir çatışmaya" işaret ettiğine dikkat çekti. Sato, 2022'de olduğu gibi protestoların şiddetle bastırılmasının yinelenmemesi gerektiği uyarısında bulundu.

Mevcut eylemler 2022'de gözaltındayken hayatını kaybeden Mahsa Amini'nin ölümünün ardından başlayan protestolar kadar geniş ölçekli olmasa da yaklaşık 40 kentte eylemler düzenlendiği belirtiliyor. 2022'deki gösterilerde aralarında çok sayıda güvenlik gücünün de bulunduğu yüzlerce kişi hayatını kaybetmişti. Eylemlerde binlerce kişi gözaltına alınmış, tutuklananlardan bazıları idam edilmişti.