Vatandaş alamıyor, müteahhit yapamıyor: Konut arzına son darbe

⏱ Okuma Süresi 3 dk•Yayınlanma Cumartesi, Eylül 2 2023

Vatandaşın alım gücü konut fiyatlarının geldiği seviyeye yetmezken, artan inşaat ve arsa maliyetleri sonrası müteahhit de konut üretimi konusunda temkinli. İMKON verilerine göre, ülke genelinde 150 metrekare bir konutun üretim maliyeti 4 milyon TL'den başlıyor.

Sözcü'den Gamze Bal'ın haberine göre inşaat maliyetlerinin geldiği seviye ve arsa temininde yaşanan zorluklar, sıfır konutun yapım maliyetini uçurdu.

Konut ve kira fiyatlarının düşmesini sağlayacak asıl etken konut arzının artması iken, arz son üç yıldır ihtiyacın 200 bin adet altında seyrediyor. Yani ülkedeki nüfusa ve alınan göçe göre her yıl 800-900 bin adet konut üretiminin gerçekleşmesi gerekirken bu seviye 600 bin bandından yukarı gidemiyor.

Son dönemde belediyelerin konut yapılabilir arsa üretiminde yaşadığı zorluklar ve son bir yılda yüzde 70-200 aralığında artan inşaat maliyetleri, arzdaki mevcut sorunu daha da derinleştirdi.

Müteahhitlerin ve gayrimenkul değerleme uzmanlarının hesaplarına göre, orta sınıfa hitap eden 150 metrekarelik bir konutun ülke genelindeki ortalama maliyeti, arsa maliyeti dahil en az 4 milyon TL’den başlıyor.

ÜZERİNE TUĞLA KOYMADAN 2 MİLYON TL

Eva Gayrimenkul Değerleme Genel Müdürü Cansel Turgut Yazıcı, konut yapım maliyetinin göreceli olmakla birlikte 3 milyon TL’den başladığını, ancak inşaatın 18 ay sürmesi durumunda finans maliyetinin de katılmasıyla bu rakamın 4 milyonu bulabileceğine işaret etti.

İnşaat Müteahhitleri Konfederasyonu (İMKON) Başkanı Tahir Tellioğlu ise, “Türkiye genelinde 150 metrekarelik bir konutun arsa maliyeti 2 milyon TL’yi geçti. Yani üzerine bir tuğla koymadan sadece arsa maliyeti 2 milyon lira. İnşaat maliyeti de büyüklüğüne ve niteliğine göre 2-3 milyon TL’yi buluyor. Bu da ülke genelinde orta alım segmentine hitap eden konutların kâr payı olmadan sadece yapım maliyetlerinin 4-5 milyon TL olması anlamına geliyor” dedi ve şöyle devam etti:

“Konut alt ve orta gelir grubundaki vatandaş için alınabilir olmaktan çıktı. Müteahhit ise üretim konusuna artık temkinli yaklaşıyor. 5 yıl önce yılda 1,3 milyon adet konutun üretildiği dönem de olmuştu. Yani üretim gücümüz var, malzeme de var, irade de var. Sorun, yetersiz arsa ve yüksek maliyetler.

Yapılan düzenlemeler de se