İzzet Özgenç: Yasak kararı sonrası yeniden yargılamalar başlamalı

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin dünkü Şaban Yasak kararı, Türkiye’de “silahlı terör örgütüne üyelik ve yardım” suçlamasıyla yürütülen davalar açısından yeni bir dönemi başlattı. Karara ilişkin değerlendirmede bulunan hukukçu Prof. Dr. İzzet Özgenç, kararın mevcut yargılamalar üzerinde doğrudan etkili olabileceğini ifade etti.

AİHM Büyük Dairesi, 5.5.2026 tarihli ve 17389/20 başvuru numaralı Şaban Yasak – Türkiye kararında, yargılama süreçlerinde kullanılan delillerin niteliği ve değerlendirme yöntemlerine ilişkin temel ilkeleri ortaya koydu. Mahkeme, bu ilkeler çerçevesinde adil yargılanma hakkının kapsamını yeniden tanımlayan bir çerçeve sundu.

KRİTİK KARAR

Kararın, 26.9.2023 tarihli ve 15669/20 başvuru numaralı Yüksel Yalçınkaya – Türkiye kararıyla benzer bir çizgide ilerlediği dikkat çekti. AİHM, her iki kararda da özellikle örgüt üyeliği suçlamalarında delil standardı ve hukuki değerlendirme ölçütlerine odaklandı.

Prof. Dr. İzzet Özgenç, yaptığı değerlendirmede söz konusu kararların yalnızca mevcut davaları etkilemekle sınırlı kalmadığını belirtti. Özgenç, bu kararların aynı zamanda yargılamanın yenilenmesi konusunda yeni bir kanuni düzenleme ihtiyacını ortaya koyduğunu dile getirdi.

DOSYALAR TÜMÜ YENİDEN ELE ALINMALI

Hukuk çevrelerinde yapılan değerlendirmelerde, AİHM’in Şaban Yasak kararının Türkiye’de devam eden ve sonuçlanmış davalar açısından yeni başvuruların önünü açması gerektiğine dikkat çekti. Kararın, özellikle delil değerlendirmesi ve mahkûmiyet gerekçeleri açısından yeniden inceleme süreçlerini gündeme taşıdığı belirtildi.

AİHM’in ortaya koyduğu ilkeler doğrultusunda, iç hukukta yapılabilecek düzenlemelerin kapsamı da tartışma konusu oldu. Uzmanlar, yargılamanın yenilenmesi mekanizmasının daha açık ve uygulanabilir hale getirilmesi gerektiğine dikkat çekti.

Şaban Yasak kararının ardından gözler, ilgili davalarda nasıl bir uygulama süreci izleneceğine çevrildi. Kararın, hem yargı organları hem de hukuk uygulayıcıları açısından yeni bir değerlendirme süreci başlatabileceği ifade edildi.