Tahsilat yapılabilseydi bütçe fazla verecekti: 5,5 trilyon liralık gelir tahsil edilemedi

⏱ Okuma Süresi 4 dk•Yayınlanma Çarşamba, Kasım 18 2026
Paylaş
X Post
Bu yılın ilk 10 ayında bütçe açığı 2 trilyon 191 milyar lira olurken önemli bölümü vergi ve cezalar olmak üzere tahsil edilemeyen gelirler 5.5 trilyon ile bütçe açığının iki katını aştı. Bu rakamın sadece vergi ayağı tahsil edilebilse bütçe 246 milyar lira fazla verecekti.
Tahsilat yapılabilseydi bütçe fazla verecekti: 5,5 trilyon liralık gelir tahsil edilemedi

Türkiye’nin bütçe dengesine ilişkin çarpıcı bir tablo ortaya çıktı. Ekonomim’den Hüseyin Gökçe’nin haberine göre, 2027 yılı emekli aylığı artış formülleri ve bütçe maliyetleri tartışılırken, yılın ilk 10 ayındaki bütçe açığı 2 trilyon 191 milyar lirayı aştı. Ancak tablonun arkasındaki en büyük etken, tahakkuk eden ancak bir türlü toplanamayan milyarlarca liralık alacaklar oldu.

Yılbaşından bu yana tahsil edilemeyen vergi ve cezaların toplamı 5 trilyon 508 milyar liraya ulaşarak mevcut bütçe açığının iki katını geçti. Uzman hesaplamalarına göre, sadece vergi gelirlerinin tamamı tahsil edilebilseydi, 10 aylık dönemde söz konusu açık yerine 246 milyar liralık bütçe fazlası oluşacaktı.


Gelir Hedefleri Tutuyor, Tahsilat Oranı Düşük Kalıyor

Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı'nın ekim ayı bütçe uygulama sonuçlarından derlenen verilere göre, Ocak-Ekim döneminde 18 trilyon 801 milyar liralık ödeneğin yüzde 81,4'üne denk gelen 15 trilyon 316 milyar lirası harcandı.

Yılın tamamı için hedeflenen gelirler aşılsa da bu durum tahsilata aynı oranda yansımadı. Genel bütçe gelirlerinde 18 trilyon 632 milyar liralık tahakkuka karşılık 13 trilyon 124 milyar liralık tahsilat yapılabildi ve tahsilat oranı yüzde 70,4'te kaldı. Vergi tarafında ise oran bir miktar daha yüksek gerçekleşerek yüzde 82,6 olarak kayıtlara geçti; 13 trilyon 980 milyar liralık vergi tahakkukunun 11 trilyon 543 milyar lirası kasaya girdi.

ÖTV Lider, Cezalar Tahsil Edilemiyor

Vergi kalemleri içinde en yüksek tahsilat performansı, bir malın alımı esnasında doğrudan ödenmesi sebebiyle Özel Tüketim Vergisi'nde (ÖTV) görüldü. ÖTV'de tahakkuk eden 1 trilyon 642 milyar liranın yüzde 96,6'sı (1 trilyon 586 milyar TL) tahsil edildi. Gelir ve kurumlar vergisinde ise tahsilat oranları yüzde 80 bandında seyretti.

Bütçenin faiz, ceza ve idari yaptırımlar kalemi ise tahsilatta en zayıf halka oldu. Toplam 3 trilyon 499 milyar liralık tahakkukun yalnızca yüzde 34,3'ü (1 trilyon 199 milyar TL) tahsil edilebildi. Para cezalarında tahsilat oranı yüzde 16,7'de kalırken, alt kalem olan vergi cezalarında ise 935 milyar liralık yığının sadece yüzde 12,6'sına denk gelen 117 milyar lirası tahsilata dönüştürülebildi. Uzmanlar, ceza kalemlerindeki düşük tahsilat oranlarında geçmiş yıllardan devreden birikimli alacakların da etkili olduğuna dikkat çekiyor.