Yüreklere su serpen gelişme: İran'dan ABD ile görüşmeleri tekrar başlatma kararı

Fars Haber Ajansı’nın bir hükümet kaynağına dayandırdığı haberde, “Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan, ABD ile görüşmelerin başlatılması emrini verdi” ifadeleri kullanıldı. Ajans, İran ile ABD’nin nükleer dosya konusunda müzakere yürüteceğini aktardı ancak görüşmelere ilişkin bir tarih paylaşmadı. Haber, hükümete yakın İran gazetesi ile reformist Şargh gazetesi tarafından da doğrulandı.

Reuters’a konuşan İran Dışişleri Bakanlığı yetkilileri, Tahran’ın ABD ile görüşmelere yeniden başlama şartlarını değerlendirdiğini belirtti. Ajansa konuşan üst düzey bir İranlı yetkili ile Batılı bir diplomat ise, ABD’nin Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin önümüzdeki günlerde Türkiye’de bir araya gelebileceğini ifade etti.

Türkiye Arabuluculuk İçin Devrede

Türkiye, son günlerde İran ile diplomatik temaslarını artırdı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 30 Ocak’ta İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan ile telefon görüşmesi yaptı. Aynı gün Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İstanbul’da Abbas Arakçi’yi ağırladı.

Fidan görüşme sonrası yaptığı açıklamada, Türkiye’nin sorunların diyalog ve müzakere yoluyla çözülmesinden yana olduğunu vurgulayarak, “Askerî müdahaleye karşıyız. Tarafları müzakere masasına çağırıyoruz” dedi.

ABD merkezli AP ajansına konuşan iki Türk yetkili, amaçlarının mümkün olması halinde Witkoff’un hafta sonuna kadar İranlı yetkililerle görüşmesini sağlamak olduğunu aktardı.

Trump’tan Hem Tehdit Hem Diyalog Mesajı

ABD Başkanı Donald Trump, USS Abraham Lincoln uçak gemisinin Orta Doğu’ya gönderilmesinin ardından 27 Ocak’ta İran’a yönelik açıklamalarda bulunmuştu. Trump, İran’ın diplomatik çözüm arayışında olduğunu ve bir anlaşma istediğini savunarak, “Çeşitli vesilelerle bizi aradılar, konuşmak istiyorlar” demişti.

ABD’nin bölgeye güçlü bir donanma konuşlandırdığını hatırlatan Trump, buna rağmen diplomasinin hâlâ bir seçenek olduğunu vurgulamıştı.

AB–İran Gerilimi Tırmanıyor

Öte yandan İran, Avrupa Birliği’nin Devrim Muhafızları’nı terör örgütü ilan etmesinin ardından AB ülkelerinin tüm büyükelçilerini Dışişleri Bakanlığı’na çağırdı.

AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, 29 Ocak’ta Devrim Muhafızları’nın terör örgütleri listesine alındığını duyurmuştu. İran Dışişleri Sözcüsü İsmail Bekai, bu adımın “yasadışı ve mantıksız” olduğunu belirterek, İran’ın misilleme niteliğinde kararlar alacağını açıkladı.

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ise, 2019 tarihli bir yasaya atıfla İran’ın artık tüm AB ordularını “terörist” olarak gördüğünü söyledi.

Gösterilerde Can Kaybı Tartışması

İran’da hayat pahalılığı protestolarıyla başlayıp rejim karşıtı gösterilere dönüşen olaylarda binlerce kişi hayatını kaybetti. İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı’na (HRANA) göre en az 6 bin 425 gösterici yaşamını yitirirken, İran’ın resmi rakamları toplam ölü sayısını 3 bin 117 olarak açıkladı.