İsveç'in NATO onayı çözülmezse, Türkiye-ABD ilişkilerini nasıl etkilenir?

⏱ Okuma Süresi 3 dk•Yayınlanma Cuma, Haziran 16 2023

Rusya’nın Ukrayna işgalinde önemli bir aşamaya gelindiği sırada NATO’ya üye ülkelerin liderlerinin toplanacağı zirveye haftalar kaldı. Amerikalı uzmanlar henüz Türkiye ve Macaristan’ın üyeliğini onaylamadığı İsveç’in NATO sürecini VOA Türkçe’ye değerlendirdi. Uzmanlar zirvenin asıl odağı Ukrayna’nın savaşı kazanmasının sağlanması olsa da, İsveç onayının zirve sonrasına kalmasının ABD Kongresi’nde Türkiye’ye ilişkin havayı olumsuz etkileyebileceğini belirtiyor.

NATO, Rusya’nın Ukrayna’yı geçen yıl Şubat ayında işgal etmesinin ardından Finlandiya ile birlikte üyelik başvurusunda bulunan İsveç’in 11-12 Temmuz’daki zirveye kadar ittifaka katılmasını istiyor. Ancak İsveç’ten terörle mücadelede daha fazla adım atmasını bekleyen Türkiye ve bir diğer NATO üyesi Macaristan, İsveç’in katılım protokollerini henüz onaylamış değil.

Bu hafta içinde parlamentoya hitap eden İsveç Başbakanı Ulf Kristersson, Ankara ile varılan mutabakat kapsamında yükümlülükleri yerine getirdiklerini söyledi. Amerikalı yetkililer de İsveç’te yürürlüğe giren yeni terörle mücadele yasasına atıfta bulunarak İsveç’in önemli somut adımlar attığını ve NATO’ya üye olmasının zamanının geldiğini vurguluyor.

İsveç’te PKK’ya destek veren ve NATO karşıtı slogan atan bir grubun 1 Haziran’da yürürlüğe giren ve terör örgütüne üye olmayı suç sayan terörle mücadele yasasını protesto etmesi, süreçte pürüze yol açmışa benziyor.

Çarşamba günü İsveç’le birlikte Ankara’da yapılan dörtlü mekanizma toplantısından somut bir sonuç çıkmaması, NATO zirvesine kadar İsveç’in ittifaka katılımı konusunda ilerleme sağlanamayabileceği konusunda kaygıları arttırdı.

Beyaz Saray yetkilileriyse, İsveç’in NATO’ya katılımının onaylanması konusunda bir takvim vermemekle birlikte, sorunun zirveye kadar çözülmesi konusunda hala umutlu olduğunu ifade ediyor. NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg de zirveye kadar çözümün mümkün olduğunu; ancak bunun garantisini veremeyeceğini söyledi.

“Erdoğan zirveye kadar mümkün olan her tavizi almaya çalışacaktır”

VOA Türkçe’ye konuşan Amerikalı uzmanlar, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın NATO zirvesine kadarki süreyi kullanarak karşı taraftan mümkün olan her tavizi almaya çalıştığı görüşünü dile getiriyor.

İsveç’in PKK destekçisi olduğu belirtilen bir kişiyi Türkiye’ye iade etme kararını önemli bir açılım olarak değerlendiren ABD Savunma Bakanlığı Avrupa ve NATO politikasından sorumlu eski yetkilisi Jim Townsend, “Türkiye’de seçim artık geride kaldı.