'Mezar taşı' Nazi anıtı çıktı, İsviçre karıştı

⏱ Okuma Süresi 3 dk•Yayınlanma Pazar, Nisan 2 2023

İsviçre'nin Chur kenti, 1938'de Alman askerleri için inşa edilip kent mezarlığına yerleştirilen anıtı tartışıyor. Nazi bağlantılarına rağmen yıllardır mezarlıkta 'unutulan' anıtın akıbeti merak konusu.

İsviçre'nin Graubünden kantonunun başkenti Chur'de yıllardır bir mezar taşı olduğu düşünülen 13 tonluk dev granit taşın Nazi Almanyası'yla bağlantılarının ortaya çıkması tartışmaların alevlenmesine sebep oldu. 1938 yılında, "ölen Alman askerlerinin anısına" inşa edilen anıtın kaldırılması gündemde.

Artı Gerçek'in haberine göre söz konusu anıt, Nazi felsefesinden etkilendiği belirlendiği bilinen Alman Savaş Mezarları Komisyonu tarafından, 1. Dünya Savaşı'nda ölen Alman askerleri adına inşa edilmişti. Artık üzeri küfle kaplı olan anıtın üzerinde, "1914 - 1918; hier ruhen deutsche Soldaten" (1914-1918; burada Alman askerleri yatıyor" ifadeleri yazıyor.

1. Dünya Savaşı'nda tarafsız kalan İsviçre'de hem Fransız ve İngiliz, hem de Alman askerleri tedavi edilmişti. Bazıları savaşta yaralanarak, bazıları da 1918'deki grip salgınında İsviçre'de öldü. Ancak Chur kentindeki anıtın bu dönemden yıllar sonra, Nazi ideolojisini yüceltmeyi hedefleyen Alman Savaş Komisyonu'nca yaptırılmış olması ülkede tartışmalara sebep oldu.

Zira İsviçre basınındaki haberlere göre, Komisyon İsviçre'nin St. Gallen kentinde büyük bir anıt inşa ettirmek istemiş ama bu reddedilmiş, Chur kentinde ise Nazi ideolojisinin yükselmeye başladığı 1938'de böyle bir anıta izin verilmişti. Almanya'nın Münih kentinde cilalanan ve Nazilerin en sevdiği yazı karakteri Fraktur'un kullanıldığı 'anıt', İsviçre'nin güneydoğusundaki kente 2. Dünya Savaşı'nın başında gönderildi.

İsviçre'nin 2. Dünya Savaşı sonrasında ülkedeki Nazi gruplarını ve sempatizanlarını yargılayıp tasfiye etmesine rağmen bu anıtın 'unutulmuş' olması, SRF kanalının araştırmasıyla ortaya çıktı. Kentin belediye