Adalet Komisyonu'ndan Çerçeve Yasa Teklifi Geçti, Görüşmeler 18 Saat Sürdü

Okuma Süresi 10 dkYayınlanma Cumartesi, Ağustos 8 2026
Paylaş
X Post
Kamuoyunda 'çerçeve yasa' olarak bilinen Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi, TBMM Adalet Komisyonu'nda kabul edildi. Komisyonda 18 saat süren görüşmelerin ardından geçen teklif, PKK'nın silah bırakması ve fesih koşuluna bağlı soruşturma, kovuşturma ve infaz ertelemeleri öngörüyor.
Adalet Komisyonu'ndan Çerçeve Yasa Teklifi Geçti, Görüşmeler 18 Saat Sürdü

Teklifle, sürecin takibi için Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığında bir kurul oluşturulması planlanıyor. Kanun teklifinin, 09 Ağustos 2026 tarihinde TBMM Genel Kurulu'nda görüşülmesi bekleniyor.

Teklif, PKK ve bağlantılı her türlü oluşumun fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altındaki tüm silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti şartına bağlanıyor. Bu tespitin Milli Güvenlik Kurulu (MGK) Kararı ile teyit edilerek Resmi Gazete'de yayımlanması halinde, yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar ile verilen mahkumiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi ve yapılacak diğer işlemlerin belirlenmesi amaçlanıyor.

Düzenleme, örgüte üye olma veya bilerek ve isteyerek yardım etme, örgütün propagandasını yapma suçları ile örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçları kapsıyor. Ayrıca, örgüt lehine işlenen Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'da düzenlenen suçlar da bu kapsamda değerlendiriliyor.

Teklifte 'Örgüt', PKK/KCK ve buna bağlı her türlü oluşumları; 'Kurul' ise düzenleme uyarınca oluşturulacak kurulu ifade ediyor.

Örgütün fiili varlığına son vermesi ve silah teslimi koşullarının sağlanması ve MGK kararının Resmi Gazete'de yayımlanması durumunda, kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlar hariç olmak üzere, teklif kapsamındaki soruşturma ve kovuşturmalar ertelenecek. Üst sınırı 15 yıl veya daha az cezayı gerektiren suçlar için 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlar için ise 10 yıl süreyle erteleme uygulanacak.

Dava Zamanaşımı ve Delillerin Muhafazası

Erteleme süresi boyunca dava zamanaşımı işlemeyecek. Suçun ispatına yarayan deliller ve dosyalar, erteleme kararı tarihinden itibaren erteleme süresince muhafaza edilecek. Müsadereye konu eşya ve malvarlığı değerleri hakkında erteleme kararıyla birlikte tasfiye kararı verilerek Hazineye irat kaydedilecek. Kararlar, kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlara tebliğ edilecek ve başvuru hakları, süreleri ve mercileri belirtilecek.

Cumhuriyet savcısı tarafından verilen kararlara karşı ilgililer 2 hafta içinde sulh ceza hakimliğine başvurabilecek. Kovuşturmanın ertelenmesine ilişkin mahkeme kararlarına karşı da 2 hafta içinde itiraz yolu açık olacak.

MGK Kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasından önce işlenmiş olup da düzenlemenin kapsamına giren suçlardan dolayı bu tarihten sonra başlatılacak soruşturmalar, Kurulun iznine bağlı olacak.

Erteleme kararı verilecek suçlarla ilgili tutuklama ve adli kontrole ilişkin koruma tedbirleri, yetkili hakim veya mahkeme ile bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay ilgili ceza dairesi tarafından değerlendirilecek ve koşulları bulunması halinde kaldırılmasına karar verilecek. Ayrıca, erteleme kararı verilecek suçlarla ilgili istinaf veya temyiz kanun yolu incelemesinde bulunan dosyalar hakkında bozma kararı verilecek.

Erteleme ve Yeni Suç İşlenmesi

Verilen erteleme kararları özel bir sisteme kaydedilecek. Bu kayıtlar, sadece soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hakim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde kullanılabilecek.

Erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi içinde terör suçlarından birinin işlenmesi halinde, erteleme kararı kaldırılarak soruşturma ve kovuşturmaya devam edilecek. Mahkumiyet halinde verilen cezanın infazı ertelenmeyecek ve tüm sonuçları doğacak. Belirtilen süre suç işlenmeksizin geçirildiği takdirde ise kovuşturma yapılmasına yer olmadığı veya düşme kararı verilecek.

İnfazın ertelenmesi konusunda da benzer hükümler bulunuyor. Örgütün fiili varlığına son vermesi ve silah teslimi koşullarının sağlanması ve MGK kararının Resmi Gazete'de yayımlanmış olması şartıyla, kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen ve müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlardan mahkum olanlar hariç, toplam 15 yıl veya daha az hapis cezasına mahkum olan hükümlülerin cezalarının infazı 5 yıl, toplam 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkum olan hükümlülerin cezalarının infazı 10 yıl süreyle infaz hakiminin kararıyla ertelenecek.

Bu hüküm, müsadere kararlarının yerine getirilmesini engellemeyecek ve erteleme süresi içinde cezada zamanaşımı işlemeyecek. İnfaz hakimi tarafından verilen erteleme kararlarına karşı itiraz edilebilecek ve bu kararlar özel bir sisteme kaydedilecek. Erteleme süresi içinde terör suçlarından birinin işlenmesi durumunda, infaz hakimi tarafından erteleme kararı kaldırılarak cezanın infazına devam kararı verilecek. Süre suç işlenmeksizin geçirildiğinde ise verilen ceza infaz edilmiş sayılacak. Erteleme kararlarının takibi Cumhuriyet başsavcılıklarınca yapılacak.

Takip, Koordinasyon ve Uygulama

Teklif kapsamındaki faaliyetlerin takibi ve değerlendirilmesi, düzenlemenin Resmi Gazete'de yayımlanmasını takiben, Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında Adalet Bakanı, Dışişleri Bakanı, İçişleri Bakanı, Milli Savunma Bakanı, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri'nden oluşan bir Kurul tarafından yapılacak. Kurul, ihtiyaç halinde alt komisyonlar oluşturabilecek ve ilgili kurum temsilcileri ile gerekli görülen kişileri toplantılarına davet edebilecek.

Kurul, örgüt nezdindeki sürecin ilerlemesini sağlamak amacıyla alt komisyonlarda görevlendirme yapabilecek. MGK kararının yayımlanmasını takiben, örgütün tamamen tasfiyesi ve buna ilişkin gözlem raporları uyarınca dönemsel olarak değerlendirmeler yapılacak. Kurul, gerekli görmesi halinde adli, idari ve yasal düzenlemeler konusunda talepte bulunabilecek.

Teklif uyarınca verilen erteleme kararları da dönemsel olarak Kurul tarafından değerlendirilecek. Kurulun gerekli görmesi halinde, soruşturma ve kovuşturmalar ile mahkumiyet hükümleri nedeniyle doğan hak yoksunluğunun tüm sonuçlarıyla ortadan kaldırılması için sulh ceza hakimliğinden veya mahkemesinden, infaz hakimliğinden talepte bulunulabilecek.

Bu talepler hakkında ilgili merciler karar verecek ve bu kararlara karşı itiraz edilebilecek. Mahkumiyet hükümleri nedeniyle doğan hak yoksunluğunun kaldırılması için, 5 yıllık erteleme kararlarında 2 yıl, 10 yıllık erteleme kararlarında ise 3 yıl geçmesi gerekecek.

Kurul, çalışmaları hakkında Türkiye Büyük Millet Meclisini düzenli olarak bilgilendirecek. TBMM Başkanlığı tarafından düzenleme kapsamındaki faaliyetleri izlemek üzere bir İzleme Komisyonu kurulacak. İzleme Komisyonu, kanun kapsamındaki faaliyetleri izleyecek ve tavsiyelerde bulunabilecek. Kurulun sekretarya hizmetleri Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği tarafından yürütülecek.

Silah ve Malzeme Teslimi

Teklif kapsamındaki örgüt mensuplarının beraberlerinde getirdikleri veya beyan ettikleri silah, mühimmat, araç, gereç, patlayıcı madde ve her türlü malzeme kayıt altına alınacak. Bu düzenlemenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, güvenlik kurumlarının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığı ve Milli Savunma Bakanlığı tarafından belirlenecek.

Teklif hükümleri, PKK/KCK ve bağlantılı her türlü oluşumun fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altındaki tüm silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve MGK kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasını takiben 6 ay içinde bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına veya Kurul tarafından görev verilen kurumlara yazılı olarak bildirimde bulunanlara uygulanacak.

Teklif kapsamında verilen görevler, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca ivedilikle yerine getirilecek. Bu görevleri yerine getiren kişilerin hukuki, idari veya cezai sorumluluğu doğmayacak.