Çerçeve Yasa Teklifi Adalet Komisyonu'ndan Geçti; DEM Partili Beştaş'tan Çağrılar

AKP tarafından yeni bir çözüm sürecine yönelik hazırlanan teklif, yarın TBMM Genel Kurulu’nda ele alınacak. Bu düzenleme, PKK ve bağlantılı her türlü oluşumun fiili varlığına son vermesi ve kontrolü altındaki tüm silah ve mühimmatı teslim etmesi şartına dayanıyor.

Kanun teklifi, güvenlik kurumlarınca bu tespitin yapılmasının ve Milli Güvenlik Kurulu (MGK) Kararı’nın Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından yürütülen soruşturma, kovuşturma ve mahkumiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi gibi işlemleri düzenlemeyi hedefliyor. Teklifte “Örgüt”, PKK/KCK ve bununla bağlantılı oluşumlar; “Kurul” ise düzenleme kapsamında oluşturulacak yapı olarak tanımlanıyor.

Düzenleme; örgüte üye olma, bilerek ve isteyerek yardım etme, örgütün propagandasını yapma ile örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçları ve Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun’da düzenlenen ilgili suçları kapsıyor. Ancak, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenmiş müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar kapsam dışı bırakıldı.

MGK Kararı’nın Resmi Gazete’de yayımlanması koşuluyla, kapsamdaki ve üst sınırı 15 yıl veya daha az cezayı gerektiren soruşturma ve kovuşturmalar 5 yıl süreyle ertelenecek. 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar ise 10 yıl süreyle ertelenecek.

Erteleme süresi içinde dava zamanaşımı işlemeyecek. Suçun ispatına yarayan deliller ve dosyalar, erteleme süresince muhafaza edilecek. Müsadereye konu eşya ve malvarlığı değerleri hakkında erteleme kararıyla birlikte tasfiye kararı verilerek Hazineye irat kaydedilecek.

Verilen erteleme kararları, kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlara tebliğ edilecek. Cumhuriyet savcısı tarafından verilen kararlara karşı 2 hafta içinde sulh ceza hakimliğine, kovuşturmanın ertelenmesine ilişkin mahkeme kararlarına karşı ise 2 hafta içinde itiraz edilebilecek.

MGK Kararı’nın yayımlanmasından önce işlenmiş olup da düzenleme kapsamına giren suçlardan dolayı bu tarihten sonra başlatılacak soruşturmalar Kurul’un iznine tabi olacak. Ayrıca, erteleme kararı verilecek suçlardan dolayı uygulanan tutuklama ve adli kontrole ilişkin koruma tedbirleri yetkili hakim veya mahkeme tarafından değerlendirilerek koşulları varsa kaldırılmasına karar verilecek. İstinaf veya temyiz incelemesinde bulunan dosyalar hakkında ise bozma kararı verilecek.

Erteleme kararları özel bir sisteme kaydedilecek ve yalnızca soruşturma/kovuşturma bağlantılı olarak kullanılabilecek. Erteleme süresi içinde yeni bir terör suçunun işlenmesi halinde erteleme kararı kaldırılarak soruşturma ve kovuşturmaya devam edilecek, mahkumiyet halinde cezanın infazı ertelenmeyecek. Belirtilen süre suç işlenmeksizin geçirildiği takdirde ise kovuşturma yapılmasına yer olmadığı veya düşme kararı verilecek.

Örgütün fiili varlığına son vermesi ve silah teslimi şartıyla, kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005 tarihinden önceki müebbet/ağırlaştırılmış müebbet hapis cezaları hariç, toplam 15 yıl veya daha az hapis cezasına mahkum olan hükümlülerin infazı 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis ile müebbet/ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkum olanların infazı ise 10 yıl süreyle infaz hakiminin kararıyla ertelenecek. Erteleme süresi içinde cezada zamanaşımı işlemeyecek ve bu kararlara itiraz edilebilecek. Erteleme süresinin suç işlenmeksizin geçirilmesi halinde verilen ceza infaz edilmiş sayılacak.

Teklif kapsamındaki faaliyetlerin uygulanması ve değerlendirilmesi için Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığında bir Kurul oluşturulacak. Kurul; Adalet, Dışişleri, İçişleri, Milli Savunma Bakanları, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri’nden oluşacak. Kurul, sürecin ilerlemesini sağlamak amacıyla alt komisyonlar kurabilecek ve gerekli görülen kişileri toplantılarına davet edebilecek. Örgütün tamamen tasfiyesi ve gözlem raporları uyarınca dönemsel değerlendirmeler yapılacak, adli, idari ve yasal düzenlemeler konusunda talepte bulunulabilecek.

Kurul, çalışmaları hakkında TBMM’yi düzenli olarak bilgilendirecek. TBMM Başkanlığı’nca da kanun kapsamındaki faaliyetleri izlemek üzere bir İzleme Komisyonu kurulacak. Kurul’un sekretarya hizmetleri Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği tarafından yürütülecek.

Örgüt mensuplarının beraberlerinde getirdikleri veya beyan ettikleri silah, mühimmat, araç, gereç ve her türlü malzeme kayıt altına alınacak. Uygulama usul ve esasları İçişleri ve Milli Savunma Bakanlıkları tarafından belirlenecek.

Teklif hükümleri, MGK Kararı’nın Resmi Gazete’de yayımlanmasından sonraki 6 ay içinde bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına veya Kurul tarafından görev verilen kurumlara yazılı olarak başvurarak düzenlemeden yararlanmak istediğini bildirenlere uygulanacak. Teklif kapsamında verilen görevleri yerine getiren kişilerin bu görevleri nedeniyle hukuki, idari veya cezai sorumluluğu doğmayacak.

HDK Eş Sözcüsü Meral Danış Beştaş, çerçeve yasa teklifini yüzyıllık güvenlikçi politikaların aşılması için “tarihi bir eşik” olarak nitelendirdi. Beştaş, Terörle Mücadele Kanunu’nun (TMK) kaldırılması, kayyım uygulamalarına son verilmesi, infazda eşitlik sağlanması ve ana dilde eğitim gibi konularda acil adımlar atılması gerektiğini vurguladı.