HABAŞ patronu katliamın geleceğini biliyordu

İzmir Aliağa’daki HABAŞ Demir-Çelik fabrikasında meydana gelen ve 17 işçinin yaşamını yitirdiği büyük patlama, iş güvenliği önlemlerindeki yetersizlikleri ve tırmanan kaza istatistiklerini bir kez daha gözler önüne serdi. Evrensel gazetesinden Emirhan Durmaz’ın haberine göre, şirketin kendi yayımladığı 2025 sürdürülebilirlik raporu verileri, yaklaşan felaketin sinyallerinin önceden bilindiğini ortaya koyuyor.

Sürdürülebilirlik Raporu Tehlikeyi İşaret Ediyordu

HABAŞ'ın 2025 yılına ait sürdürülebilirlik raporunda ölümlü iş kazası ve meslek hastalığının bulunmadığı iddia edilse de, kayıp günlü iş kazalarındaki fahiş artış dikkat çekiyor. Rapora göre:

Doğrudan şirket çalışanlarının geçirdiği kayıp günlü iş kazası sayısı bir yılda yaklaşık yüzde 56 artarak 147’den 229’a yükseldi.

Alt işveren (taşeron) çalışanlarında ise bu artış yüzde 118 oranında gerçekleşerek 38’den 83’e çıktı.

Şirket raporunda yüksek sonuçlu yaralanmalara yol açabilecek riskler arasında iki nesne arasına sıkışma, aşırı sıcakla temas ve düşme gibi unsurlar açıkça sıralanırken; uzmanlar bu risklere karşı alınan önlemlerin kâğıt üzerinde kaldığını vurguluyor.

Patlama Nasıl Oldu?

Fabrikada meydana gelen facianın ilk incelemelere göre, potayı indiren bir vincin doğal gaz borusuna çarpması ve hatların kopması sonucunda çıktığı belirtiliyor. Uzmanlar, olayın yalnızca bir vinç operatörünün hatasına bağlanamayacağını; ağır yüklerin taşındığı tesislerde doğal gaz hatlarının mekanik darbelere karşı korunması, gaz kaçağı anında devreye girmesi gereken acil kesme ve güvenlik sistemlerinin yetersizliğinin sorgulanması gerektiğine dikkat çekiyor.

İktidar ve Şirketten Sessizlik, İşçilerden İsyan

Gün boyunca yetkililer tarafından yapılan çelişkili açıklamalar ve bilgi belirsizliği ailelerin endişesini artırırken; Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Çalışma Bakanı Vedat Işıkhan'ın olayla ilgili açıklamalarında HABAŞ şirketinin adını doğrudan anmaması dikkat çekti. Öte yandan, patlamada kardeşini kaybeden bir işçi yakını yaşananlara isyan ederek fabrika önünde kendini yaktı.

Son 10 yıllık bilanço göz önüne alındığında, HABAŞ'taki iş cinayetlerinde hayatını kaybeden işçi sayısı dünkü facia ile birlikte 28'e ulaştı. Emek örgütleri ve meslek odaları; bağımsız bir heyetin soruşturma yürütmesini, sorumluların yargılanmasını, taşeron sisteminin kaldırılmasını ve gerekli güvenlik önlemleri alınıncaya kadar tehlikeli bölümlerde üretimin durdurulmasını talep ediyor.