Kulak var kalp yok

Sohbet, bir alışveriştir: kelimelerle, duygularla, dikkatle kurulan karşılıklı bir akıştır. Bazı konuşmalar ruhu dinlendirir, bazılarıysa içimizi tüketir. Kimiyle saatler geçse yetmez, kimiyle on dakika bile ağır gelir. Bazı buluşmalar bir fincan çayın verdiği huzur gibidir; bazılarıysa bir monoloğa sıkışıp kalmak… Peki fark neden kaynaklanır? Bu duruma ilişkin Harvard Üniversitesi’nde yapılan bir araştırmaya göre, insanlar karşısındaki konuşurken, karşılık vermek için ne söyleyeceklerini düşünmekle meşgul oluyorlar. Yani dinliyormuş gibi görünseler de, çoğu zaman sadece kendi sıralarını bekliyorlar. Benzer şekilde, başka bir çalışmada ise, insanların yalnızca yüzde 25’inin “etkin dinleyici” olarak nitelendirilebileceği belirtiliyor. Etkin dinleyici, karşısındakini yargılamadan dinleyen, gerektiğinde göz teması kuran ve dinlediğini beden diliyle belli eden kişi olarak tanımlanıyor.

Sohbet Görünümlü Tek Kişilik Gösteriler

Anlatmak dinlemekten daha kolaydır; ama her hikâye dinlenecek kadar merak uyandırmaz. Her cümle, dinleyenin omzuna konan görünmez bir yüktür. Sohbet, sadece iç dökmek değil; karşındakine de nefes alacak bir alan bırakmaktır. Bazı insanlar için sohbet, sadece kendi dünyalarını anlatma fırsatıdır. Cümlelerin arasında bir duraklama olduğunda, bu boşluk, başkasının sesine değil, kendi sözlerine yeniden yer açmak içindir. Bazen bu halin kökeninde farkında olunmayan bir duygusal yoksunluk, bazen sadece alışkanlık yatar. Ancak sonuç değişmez: bu tarz iletişim, konuşan kişiyi merkezde tutarken, dinleyen kişiyi görünmez kılar.

 
Öte yandan, bazı sohbetler de sessizliğin içini doldurmaz; yalnızca yüzeyde kalır. Karşımızdaki kişi konuşmaz gibi görünse de, dinlemiyor da olabilir. Zihinsel olarak orada olmayan ama bedeniyle varmış gibi yapan biriyle konuşmak, insanı en derin yerinden yalnız hissettirebilir. Nörobilimsel bulgulara göre, bir kişiyi dinlerken beynimizin dikkat ve karar verme süreçlerinden sorumlu olan prefrontal korteksi devreye girer. Ancak kişi kendi yanıtın