Nevbahar'ın yeni sayısı yayında: 'Merak nerede biter, tecessüs nerede başlar?

Nevbahar Dergisi’nin Ekim 2026 sayısı okurlarla buluştu. Yeni sayının kapak dosyasında, gündelik hayatın doğal bir parçası olarak görülen merak duygusunun hangi noktada başkasının mahremiyetine müdahaleye dönüşebileceği konusu işleniyor.

Derginin kapak dosyasında yer alan “Hem Aynı Hem Ayrı: Tecessüs mü Merak mı?” başlıklı yazı, merak ve tecessüs arasındaki farkı farklı örnekler üzerinden ele alıyor. Elif Aslanoğlu’nun kaleme aldığı yazıda, insanı öğrenmeye, araştırmaya ve keşfetmeye yönelten merak ile başkalarının gizli ve özel hayatını araştırmaya yönelten tecessüs arasındaki sınır üzerinde duruluyor.

Pıtrak otlarından cırt cırta uzanan merak

Yazıda merak duygusunun olumlu sonuçlarına örnek olarak İsviçreli mühendis George de Mestral’in hikâyesine yer veriliyor. Bir doğa yürüyüşü sırasında köpeğinin tüylerine ve kıyafetlerine yapışan pıtrak otlarını inceleyen de Mestral’in gözlemleri, daha sonra bugün yaygın olarak kullanılan cırt cırtlı bandın geliştirilmesine uzanan bir keşfin başlangıcı oluyor.

Bu örnek üzerinden merakın insanı gözlem yapmaya, araştırmaya ve yeni şeyler keşfetmeye yönelten yönüne dikkat çekiliyor.

Gündelik sorular ne zaman mahremiyet ihlaline dönüşüyor?

Dosyada bununla birlikte her merakın aynı sonucu doğurmadığı vurgulanıyor. İnsanların özel hayatlarına ilişkin bilgileri öğrenmeye yönelik merakın, karşı tarafın paylaşmak istemediği alanlara müdahaleye dönüşebileceğine dikkat çekiliyor.

“Ne zaman evleneceksin?”, “Ne kadar kazanıyorsun?”, “Neden ayrıldınız?” veya “Sınavı kazandın mı?” gibi gündelik hayatta sıkça sorulan soruların, soran kişi açısından basit bir merak olarak görülebileceği ancak karşı tarafta mahremiyet ihlali veya psikolojik baskı hissi oluşturabileceği belirtiliyor.

Yazıda özel hayatın yalnızca büyük sırlar veya saklanması gereken bilgilerden oluşmadığı, kişinin kendisine ait ve paylaşmak istemediği sıradan bilgilerin de mahremiyet kapsamında değerlendirilebileceği ifade ediliyor.

Kültürlerarası iletişimde mahremiyet

Kapak dosyasında mahremiyet konusu farklı kültürler arasındaki iletişim açısından da ele alınıyor. Türkiye’den Almanya’ya göç eden Kamile Hanım’ın yaşadığı bir deneyim üzerinden, bir toplumda samimiyet ve açıklık göstergesi olarak görülebilen bazı davranışların başka bir kültürde farklı algılanabileceği anlatılıyor.

Bu örnekle birlikte mahremiyetin yalnızca bireysel ilişkiler açısından değil, farklı kültürlerden insanların iletişiminde de dikkat edilmesi gereken bir konu olduğu ortaya konuluyor.

Sosyal medya merakı sürekli canlı tutuyor

Dosyanın dikkat çektiği alanlardan biri de sosyal medya. Sosyal medya platformlarının kullanıcıların başkalarının hayatlarını takip etme ve kişisel bilgileri öğrenme merakını sürekli canlı tutan yapısı ele alınıyor.

“Duydun mu?”, “Gözlerinize inanamayacaksınız!” ve “Kimsenin bilmediği o gizli gerçek…” gibi ifadelerle kullanıcıların ilgisini çekmeye çalışan başlıklar da yazıda “olta sorular” kapsamında değerlendiriliyor.

Yazıda ayrıca sosyal medyada bir kişinin özel hayatına ilişkin bir bilgiye istemeden ulaşmanın, bu bilginin başkalarına aktarılmasını kendiliğinden meşru hâle getirmediği hatırlatılıyor. “Ben yalan söylemiyorum, gördüğümü söylüyorum” yaklaşımının da mahremiyet ve gıybet konusundaki sınırları ortadan kaldırmadığı belirtiliyor.

Merakı doğru yere yönlendirme çağrısı

Nevbahar’ın yeni sayısındaki kapak dosyası, merak duygusunun tamamen bastırılmasını değil, doğru alanlara yönlendirilmesini öneriyor. İlme, sanata, keşfe ve faydalı bilgiye yönelen merak teşvik edilirken; başkalarının kusurlarını, sırlarını ve mahremiyetini araştırmaya yönelen tecessüsten uzak durulması gerektiği vurgulanıyor.

Nevbahar Dergisi’nin Ekim 2026 sayısında “Hem Aynı Hem Ayrı: Tecessüs mü Merak mı?” dosyasının yanı sıra farklı konu başlıklarında çeşitli yazılar da yer alıyor.

Derginin yeni sayısına ve “Hem Aynı Hem Ayrı: Tecessüs mü Merak mı?” başlıklı yazının tamamına Nevbahar Dergisi’nin internet sitesi üzerinden ulaşılabiliyor.