O hayatı çalınan çocuklardan sadece biri: İşte Türkiye'den ayrılmak zorunda kalan Meral'in hikâyesi

Stockholm Center for Freedom (SCF), 15 Temmuz 2016'nın 10'uncu yılı kapsamında, OHAL döneminde yürütülen operasyonlardan etkilenen gençlerin hikâyelerini konu alan bir röportaj yayımladı.
Röportajın konuğu, 24 yaşındaki Meral oldu. Henüz 14 yaşındayken babasının kamu görevinden ihraç edilmesiyle ailesinin hayatının altüst olduğunu anlatan Meral, yıllar boyunca ekonomik sıkıntılar, toplumsal dışlanma ve soruşturmalarla karşı karşıya kaldıklarını söyledi.
Meral'in hikâyesi, babasının ihracının ardından ailesiyle birlikte yaşadığı zor günlerden, kendisinin gözaltına alınmasına ve sonunda Türkiye'yi terk ederek başka bir ülkede sığınma arayışına girmesine kadar uzanıyor.
BABASI KHK İLE İHRAÇ EDİLDİ, AİLENİN HAYATI DEĞİŞTİ
Meral henüz 14 yaşındayken din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmeni olan babası, hükümetin çıkardığı bir kanun hükmünde kararnameyle (KHK) görevinden ihraç edildi.
15 Temmuz 2016'nın ardından ilan edilen OHAL, 19 Temmuz 2018'e kadar devam etti. Bu dönemde çıkarılan KHK'larla, terör örgütleriyle bağlantılı oldukları iddiasıyla 130 binden fazla kamu görevlisi görevlerinden uzaklaştırıldı.
İhraç edilen kamu çalışanları yalnızca işlerini kaybetmekle kalmadı. Kamu sektöründe yeniden çalışma imkânları da ortadan kaldırıldı. Pasaportlarına yönelik kısıtlamalar uygulanırken özel sektörde iş bulmaları da zorlaştırıldı. İhraç edilenlerin sosyal güvenlik kayıtlarına işverenleri caydırmaya yönelik notlar düşüldü.
Bu süreçten etkilenenlerden biri de Meral'in babasıydı.
Ailenin ekonomik koşullarının giderek ağırlaşması üzerine Meral, anne ve babası ile üç kardeşinden oluşan altı kişilik ailesiyle birlikte Ordu'daki evlerini terk etmek zorunda kaldı. Aile, yaklaşık 651 kilometre uzaklıktaki Zonguldak'ta bulunan dedelerine ait köy evine yerleşti.
Ancak taşındıkları ev, aile için yeni bir başlangıçtan çok daha ağır yaşam koşulları anlamına geliyordu.
Meral, o günleri şöyle anlattı:
"Ev diyorum ama neredeyse ev bile değildi. Yerler hâlâ topraktı ve yalnızca en temel ihtiyaçlarımız vardı. Annemle babam evi tamir ettirecek maddi imkâna sahip değildi. Uzun süre bu koşullarda yaşadık. Sadece bir sobamız vardı. Diğer odalar buz gibi olduğu için hepimiz aynı odada, yerde yatıyorduk."
'BABAMI HİÇBİR YER İŞE ALMAK İSTEMİYORDU'
Babasının Hizmet hareketi günüllüsü olduğu iddiasıyla hakkında adli soruşturma yürütülmesi, ailenin ekonomik sıkıntılarını daha da derinleştirdi.
Meral, babasının iş bulmakta büyük zorluk yaşadığını belirterek, "Kimse onu işe almak istemiyordu" dedi.
Ailesinin bütün bu zorluklara rağmen ayakta kalmaya çalıştığını anlatan Meral, çocuklar açısından durumun çok daha ağır olduğunu söyledi. Çünkü kendisi ve kardeşleri her gün okula gitmek ve çevrelerindeki insanlarla yüzleşmek zorundaydı.
Lise birinci sınıfta dört kez okul değiştirmek zorunda kaldığını belirten Meral, her yeni okulda aynı yalnızlık duygusuyla karşılaştığını ifade etti.
"İçe kapanmıştım. Neredeyse hiç arkadaş edinmiyordum. Çünkü yaşadıklarımızı anlatmak istemiyordum. Babama yöneltilen terör suçlamalarının beni de kirlettiğini hissediyordum. Çevremdeki herkesten kopmuştum."
ÖĞRETMENLERİNİN TUTUMU KORKULARINI ARTIRDI
Meral'in anlattıklarına göre okul, kendisini güvende hissetmesi gereken bir yer olmaktan çıkmıştı.
Öğretmenlerinin babasının durumunu öğrendikten sonra bazı derslerde Hizmet hareketi gönüllüleri ve terör konusunu gündeme getirmesi, genç kızın kaygılarını artırdı.
Meral, ailesinin yaşadıklarının sınıf arkadaşları tarafından öğrenilmesinden korktuğunu belirterek o dönemde kendisini artık yalnızca bir öğretmenin ya da kamu görevlisinin kızı olarak görmediğini söyledi.
"Artık sadece bir öğretmenin ya da devlet memurunun kızı değildim. Terör örgütüne üye olmakla suçlanan bir adamın kızı olmuştum."
Aile içinde sevgi ve dayanışmanın devam ettiğini, ancak herkesin kendi sorunlarıyla mücadele ettiğini anlatan Meral, zamanla yaşananların aile bireyleri arasında da duygusal bir mesafe oluşturduğunu ifade etti.
Anne ve babasının psikolojik olarak zorlandığını düşündüğünü belirten Meral, kendi yaşadığı sorunları onlarla paylaşamadığını söyledi.
"Okulda yaşadıklarımı eve gelip anlatamıyordum. Çünkü annemle babam soframıza yemek koyabilmek ve başımızı sokacak bir çatı bulabilmek için mücadele ediyordu."
Ekonomik belirsizliklerin özellikle ergenlik döneminde kendisini derinden etkilediğini anlatan Meral, geceleri odasında tek başına ağladığı zamanlar olduğunu dile getirdi.
ÜNİVERSİTE İÇİN İSTANBUL'A GİTTİ, 20 YAŞINDA GÖZALTINA ALINDI
Yıllar süren zorlukların ardından Meral, 2019 yılında üniversite eğitimi almak için İstanbul'a taşındı.
Kendi hayatını kurmak isteyen genç kadın, birkaç başka öğrencinin de kaldığı ortak bir öğrenci evinde yaşamaya başladı. Üniversite eğitimine devam ediyor, yarı zamanlı bir işte çalışıyor ve ilk kez ekonomik açıdan bağımsızlaşmaya başlıyordu.
Ancak 9 Haziran 2023 sabahı saat 06.00 sıralarında polisler kaldıkları eve geldi.
Üç polis memuru, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından düzenlenen ve terör örgütü üyeliği iddiasıyla ifadeleri alınmak üzere aranan kişilerin isimlerini içeren resmi bir belgeyi Meral'e gösterdi.
Listede onun da adı bulunuyordu.
Meral, böyle bir soruşturmadan haberdar olmadığını belirterek yaşadığı şaşkınlığı şu sözlerle anlattı:
"Tamamen şoke olmuştum. Hakkımda soruşturma yürütüldüğünden haberim bile yoktu. Hangi delillere dayanarak suçlandığımı da bilmiyordum."
Polisler tarafından Vatan Caddesi'ndeki İstanbul Emniyet Müdürlüğü'ne götürülen Meral, kendi anlatımına göre avukatı olmadan sorgulandı.
'SANKİ TEHLİKELİ SUÇLULARI YAKALIYORLARDI'
Emniyette yaşadığı ortamı anlatan Meral, sorgu odasının yoğun sigara dumanıyla dolu olduğunu ve polislerin başka kişileri yakalamak için aralarında konuşmalar yaptığını söyledi.
"Ortam son derece tuhaftı. Oda sigara dumanıyla doluydu. Neredeyse bir polis filminden çıkmış gibiydi. Ben orada otururken polislerin kendi aralarında konuştuğunu duyuyordum. Hâlâ başka kişileri bulmaya çalışıyorlardı. Anlaşılan o sabah gözaltına alınan ilk kişilerden biri bendim."
Polislerin diğer şüphelileri bulmak için yürüttüğü çalışmaları dinledikçe operasyonun boyutunu anlamaya başladığını belirten Meral, daha sonra polislerin cep telefonu sinyalleri üzerinden kendisini takip ettiğini düşündüğünü ifade etti.
Yaşadığı psikolojik baskıyı ise şu sözlerle anlattı:
"İnanılmaz bir takip ve kovalamaca hissi vardı. Sanki tehlikeli suçluları yakalamaya çalışıyorlardı. Orada oturup bütün bunları dinlerken kendimi gerçekten bir suçluymuşum gibi hissetmeye başladım. Bizi yakalamak için bu kadar uğraşıyorlardı. Oysa ben henüz 20 yaşındaydım."
Bir süre sonra ailesiyle iletişim kurmasına izin verilen Meral için anne ve babası bir avukat ayarladı.
BABASIYLA YAPTIĞI TELEFON GÖRÜŞMELERİ SORUŞTURMAYA KONU OLDU
Sorgu sırasında polisler Meral'e arkadaşlarını, birlikte yaşadığı kişileri ve ev arkadaşlarından herhangi birinin Hizmet hareketiyle bağlantısı olup olmadığını sordu.
Telefon kayıtları da incelemeye alındı. Hakkında hareketle bağlantılı olduğu iddia edilen kişilerle yaptığı görüşmeler soruldu.
Ancak Meral, şüpheli olarak değerlendirilen telefon görüşmelerinin babasıyla yaptığı konuşmalardan ibaret olduğunu söyledi.
"İnceledikleri telefon görüşmeleri babamlaydı. Yani babamla yaptığım konuşmaları, hareketle bağlantılı kişilerle iletişim kurduğumun kanıtı olarak kullanıyorlardı."
Meral aynı gün emniyetten serbest bırakıldı. Ancak serbest kalması korkularını sona erdirmedi.
Genç kadının aktardığına göre avukatı, yetkililerin kendisini serbest bırakarak hareketlerini izlemeyi ve gözaltı listesindeki diğer kişilerle iletişim kurup kurmayacağını görmeyi amaçlamış olabilecekleri konusunda uyarıda bulundu.
Bu ihtimal, Meral'in üzerindeki baskıyı daha da artırdı.
'TÜRKİYE'DEN AYRILMAK İSTEMİYORDUM'
Gözaltından çıktıktan sonra Türkiye'den hemen ayrılma kararı vermediğini anlatan Meral, aksine İstanbul'da kurmaya başladığı hayatı sürdürmek istediğini söyledi.
Üniversiteye devam ediyor, yarı zamanlı çalışıyor ve kendi parasını kazanıyordu. Uzun yıllar ailesinin yaşadığı ekonomik ve sosyal sorunların ardından ilk kez kendi ayakları üzerinde durabildiğini hissediyordu.
"Serbest bırakıldıktan sonra hemen Türkiye'den ayrılmaya karar vermedim. Aslında kalmayı çok istiyordum. Sonunda üniversiteye gidiyordum. Yarı zamanlı bir iş bulmuş, kendi paramı kazanmaya başlamıştım. Bu, hayata bakışımı tamamen değiştirmişti."
Meral için ekonomik bağımsızlık yalnızca para kazanmak anlamına gelmiyordu. Aynı zamanda yıllardır başkalarının kararları ve yaşanan olaylar nedeniyle şekillenen hayatı üzerinde yeniden kontrol sahibi olabilmek demekti.
Yurt dışına çıkma hayali olduğunu, ancak bunu eğitim, değişim programı veya iş fırsatları aracılığıyla gerçekleştirmeyi düşündüğünü belirten Meral, terör örgütü üyeliği suçlaması altında ülkesinden ayrılmayı hiçbir zaman hayal etmediğini söyledi.
2023'TE TÜRKİYE'Yİ TERK EDEREK SIĞINMA TALEBİNDE BULUNDU
Hakkında yeniden soruşturma açılması ve gözaltına alınma ihtimalinden korkan Meral, 2023 yılında Türkiye'den ayrılarak daha önce hakkında neredeyse hiçbir şey bilmediği bir ülkede sığınma talebinde bulundu.
Kimliğinin açığa çıkmasının ve Türkiye'de yaşayan anne babasının risk altında kalmasının önüne geçmek amacıyla sığındığı ülkenin adını açıklamak istemedi.
Ülkesini terk etmenin kendisi için son derece ağır bir karar olduğunu belirten Meral, yaşadığı ikilemi şu sözlerle anlattı:
"Ayrılmak, Türkiye'deki yetkililerin bana yüklediği kimliği kabul etmek anlamına geliyormuş gibi hissediyordum. Ancak her kapı çalındığında yeniden polisin geleceğinden korkarak yaşamaya devam edemezdim."
Meral, yıllar içinde hayallerinin birer birer elinden alındığını düşündüğünü söyledi.
CERRAH OLMA HAYALİNDEN VAZGEÇMEK ZORUNDA KALDI
Meral'in çocukluk hayallerinden biri cerrah olmaktı. Ancak babasının görevden ihraç edilmesinin ardından ailenin içine düştüğü ekonomik sıkıntılar nedeniyle bu hedefinden vazgeçmek zorunda kaldı.
Daha sonra farklı bir üniversite bölümünde eğitim almaya başladı. Ancak bu kez de kendisi hakkında yürütülen soruşturma eğitim hayatını sekteye uğrattı.
Türkiye'den ayrılırken yalnızca eğitimini değil, arkadaşlarını, ailesini ve yeni kazanmaya başladığı ekonomik bağımsızlığını da geride bıraktı.
Meral'in yaşadığı kayıplar bununla da sınırlı kalmadı.
ÜÇ YILDIR MÜLTECİ BARINMA MERKEZİNDE YAŞIYOR
Türkiye'den ayrılmasının ardından geçen üç yılda Meral, yeni ülkesinde hayatını yeniden kurmaya çalıştı.
Ancak sığınma sürecinin sonuçlanmaması nedeniyle mülteci barınma merkezlerinde yaşamak, bilmediği bir hukuk ve iltica sistemiyle mücadele etmek ve daha önce hiç konuşmadığı bir dili öğrenmek zorunda kaldı.
Ailesinden ve sosyal çevresinden uzakta yaşayan genç kadın, yakınlarının hayatındaki önemli gelişmeleri de uzaktan takip etmek zorunda kaldı.
Kız kardeşinin evlendiğini ancak düğününde bulunamadığını anlatan Meral, bunun kendisi için büyük bir üzüntü kaynağı olduğunu söyledi.
Sığınma başvurusunun yıllardır sonuçlanmaması, zamanla korkusunun yerini öfkeye bırakmasına neden oldu. Meral, hem Türkiye'deki yetkilileri hem de yeni ülkesindeki uzun iltica sürecini eleştirdi.
Yaşadığı adaletsizlik duygusunu şu sözlerle dile getirdi:
"Hükümetler veya kurumlar hangi açıklamaları yaparsa yapsın, gerçek şu: Ben normal bir hayat kuramadan üç yıldır bir mülteci kampında yaşayan genç bir kadınım. Bütün bunlar başladığında henüz 20 yaşındaydım. Sürekli kendime soruyorum: Ben gerçekte ne yaptım? Suçum neydi? Şüpheli kabul edilen bazı şeyler o kadar anlamsızdı ki inanmakta güçlük çekiyordum."
'YAKINLARIMIN DURUMUN CİDDİYETİNİ ANLAMADIĞINI HİSSEDİYORUM'
Meral'in en fazla zorlandığı konulardan biri de Türkiye'deki yakınlarının yaşadıklarını tam olarak anlayamaması oldu.
Akrabalarının kendisine geri dönmesini, her şeyin yoluna gireceğini ve başına bir şey gelmeyeceğini söylediklerini anlatan Meral, bu sözlerin kendisini daha da yalnız hissettirdiğini belirtti.
"Onları duyduğumda çığlık atmak istiyorum. Gitmek istemedim. Bunu ben seçmedim. Bir sabah uyanıp ülkemi, üniversitemi, arkadaşlarımı ve ailemi terk etmeye karar vermedim. Yaşadıklarım beni bu kararı vermeye zorladı."
Meral, Türkiye'deki yakınlarının durumun ciddiyetini anlamakta zorlandığını belirterek, "En yakınlarım bile yaşadıklarımın ne kadar ciddi olduğunu anlamıyorsa, iltica memurunun bunu nasıl anlamasını bekleyebilirim?" diye konuştu.
'ARTIK UZUN VADELİ PLANLAR YAPMIYORUM'
Henüz 14 yaşındayken babasının ihraç edilmesiyle başlayan sürecin hayatının neredeyse her alanını etkilediğini söyleyen Meral, kendisinin ve babasının herhangi bir terör faaliyetinin içinde bulunmadığını savundu.
Ancak babasına yöneltilen suçlamaların eğitim hayatını, arkadaşlık ilişkilerini ve toplum içindeki konumunu belirlediğini ifade etti.
Bugün yaşıtlarının eğitimlerini tamamlayıp meslek hayatına başladığını, kendisinin ise hâlâ normal bir yaşam kurmaya çalıştığını belirten Meral, geleceğe ilişkin hayaller kurmakta zorlandığını söyledi.
"Artık uzun vadeli planlar yapmıyorum. Çünkü hayallerime çok net bir şekilde izin verirsem, yeniden hayal kırıklığına uğrayacağımı düşünüyorum."
Meral, yaşadıklarının kendisinde kalıcı bir aidiyetsizlik duygusu oluşturduğunu da anlattı. Büyüdüğü ülkede kendisini güvende hissedemediğini, sığındığı ülkede ise henüz yerleşik bir hayat kuramadığını belirtti.
Bütün bu olumsuzluklara rağmen mülteci olmanın dünyaya bakışını değiştirdiğini söyleyen Meral, başka ülkelerde evlerini terk etmek zorunda kalan milyonlarca insanın yaşadığı acıları artık daha iyi anladığını ifade etti.
"Bir mülteci olmak beni değiştirdi. Başkalarının acılarına karşı daha duyarlı olmamı sağladı ve dünyaya farklı bir gözle bakmayı öğretti."
ADALET BAKANLIĞI VERİLERİNE GÖRE 127 BİNDEN FAZLA MAHKÛMİYET
SCF'nin haberinde, Adalet Bakanlığı'nın en son verilerine de yer verildi.
Buna göre, 2016 yılından bu yana Hizmet hareketi gönüllüs üoldukları iddiasıyla 127 binden fazla kişi hakkında mahkûmiyet kararı verildi. Haberde aktarılan verilere göre 10 bin 485 kişi hâlâ cezaevinde bulunurken, 83 bin 404 kişi hakkında da yargı süreçleri devam ediyor.
Tasfiye ve soruşturmalar nedeniyle çok sayıda kişinin cezaevine girdiği, bazı kişilerin ise yurt dışına çıkarak Türkiye'deki operasyonlardan kaçmaya çalıştığı belirtildi.
BELKİ DE EN ÇOK ÇOCUKLAR ETKİLENDİ
Haberde, 15 Temmuz sonrasında yürütülen operasyonların yalnızca doğrudan haklarında işlem yapılan kişileri değil, ailelerini ve özellikle çocukları da etkilediğine dikkat çekildi.
Binlerce çocuk, anne veya babalarının tutuklanmasına tanıklık etmek, aileleriyle birlikte saklanmak zorunda kalmak, ekonomik sıkıntılar ve toplumsal dışlanma gibi sorunlarla karşı karşıya kaldı.
ABD merkezli insan hakları kuruluşu Advocates of Silenced Turkey (AST) tarafından hazırlanan bir belgeselde, tasfiye sürecinde 21'i bebek olmak üzere 86 çocuğun hayatını kaybettiği belirtildi. Raporda, bu ölümlerin bazılarının aileleriyle birlikte ülkeden kaçmaya çalışırken, bazılarının ise hastalıklar nedeniyle gerçekleştiği aktarıldı.
Ayrıca 3 binden fazla çocuğun anneleriyle birlikte cezaevinde çocukluklarının bir bölümünü geçirmek zorunda kaldığı, binlerce çocuğun da aileleriyle birlikte ülkeyi terk ettiği kaydedildi.
SCF, daha önce yayımladığı "Unutulan Mağdurlar: Türkiye'deki Tasfiye Sürecinin Çocukları" başlıklı raporunda da 15 Temmuz 2016 sonrasındaki süreçte hedef alınan ailelerin çocuklarının yaşadığı toplumsal dışlanma, psikolojik travma ve mağduriyetleri ele almıştı.
Meral'in hikâyesi ise bu sürecin çocukluk ve gençlik yıllarını nasıl etkileyebildiğini, bir ailenin yaşadığı sorunların yıllar sonra çocukların eğitimine, geleceğine ve hayatını kurma çabasına nasıl yansıyabildiğini ortaya koyuyor.
Bu haberler de ilginizi çekebilir
En Çok Okunanlar

CUMA KARAMAN

SAFVET SENİH

ABDULLAH AYMAZ

ARİF ASALIOĞLU

NUMAN YILMAZ YİĞİT


Öcalan'ın İmralı'dan yeni fotoğrafı paylaşıldı

İmamoğlu'na hapis ve siyasi yasak kararı çıktı: CH...

Saadet'ten 'GTA 6' göndermeli fon soygunu klibi: '...

MHP'den 'İmamoğlu'na siyasi yasak' yorumu: Cezanın...

Orduya ait uçak pistlerini de yapan Türk şirket if...






