Orta Doğu’da Rus üsleri perspektifinden İran-İsrail mücadelesi

Kremlin adına Suriye Özel Temsilcisi Mihail Bogdanov geçen hafta Şam’daydı. Bogdanov, Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı ve Orta Doğu detaylarını çok iyi analiz eden bir isim. Suriye’deki yeni yönetimin Lideri Ahmed El Şara ile bir araya gelen Bogdanov’un elbette acil gündemi Rusya’nın Suriye’deki askeri varlıklarının korunması oldu. Öncelikle, Rus heyetinin Suriye ziyareti iki taraf arasındaki "buzları eritmesi" bakımından önemliydi ve heyetler birbirinden ne istediğini çok iyi biliyordu. Dolayısıyla bu karmaşık meselelerin çözümü için bir  diyalog sürecine girildi. Suriye tarafının açıklamalarından ziyaretin olumlu geçtiğini ve herhangi bir gerginliğin yaşanmadığını anlıyoruz.

Aslında daha öncesinde, Bogdanov'un başka açıklamalarından Rusya’nın HTŞ ile temasta olduğu biliniyor. Fakat devrik lider Beşar Esad ve bazı önemli isimlerin Moskova’ya sığınmış olmaları kararları geciktirmişti. Şam'daki yeni yönetim Rus şirketi STG Stroytransgaz'ın Tartus limanını işletme sözleşmesini sonlandırdı. Söz konusu sözleşme, Beşar Esad döneminde imzalanmıştı. HTŞ’nin Savunma Bakanı Murhaf Ebu Kasra, Şubat ayının ilk günleri, Şam'da Reuters'a yaptığı açıklamada, Rusya ile ilişkilerin geleceğine karar vermek için müzakerelerin sürdüğünü belirterek, "Biz devlet olarak bugün ve geçmişteki anlaşmalara bağlıyız ancak Suriye'nin çıkarlarına hizmet edecek müzakerelerde bazı değişiklikler olabilir" demişti. 

İşte bahsi geçen bazı değişiklikler Mihail Bogdanov’un ziyareti esnasında Rus heyetin önünde konulmuş oldu. Şam yönetimi muhtemelen Rusya'nın bölgede kalış süresini 49 yıl yerine daha kısa bir süreye indirilmesini istemiş olabilir. Tamamen iptal yerine kısa süreli olmasının sebebi ise yaşanan gelişmelerin HTŞ için uluslararası denge açısından önem arzediyor olması. Ve bundan sonra Rus askeri varlığının kademeli olarak azaltılma