ABD ve Çin'den kritik karar: Stokluyorlar!

ABD Başkanı Donald Trump, nadir elementler ve kritik önem taşıyan diğer minerallerden oluşan 12 milyar dolarlık stratejik rezerv oluşturacaklarını açıkladı.

Stok finansmanının 10 milyar dolarının Amerikan Eximbank, iki milyar dolarının da özel yatırımcılardan sağlanacağını belirten Trump, böylece Amerikalı şirketlerin kritik mineralleri önceden belirlenmiş fiyatlarla rezervlerden çekebileceğini ve piyasada yaşanması muhtemel fiyat dalgalanmalarından ya da darboğazlardan korunmuş olacaklarını kaydetti.

Stratejik rezervlerden alınan elementleri şirketlerin daha sonra yeniden yerine koyması gerekecek.

Benzer şekilde ABD'nin ihtiyaç halinde kullanıma sürdüğü stratejik petrol rezervi bulunuyor.

Trump'ın yeni projesi: Project Vault

"Amerikan şirketleri yıllardır, piyasa dalgalanmaları sırasında kritik minerallerin tükenmesi riskiyle karşı karşıya kaldı" diyen Trump, "Bugün, Amerikan işletmelerinin ve çalışanlarının herhangi bir darboğazdan zarar görmemesini için 'Kasa Projesi' (Project Vault) olarak bilinecek girişimi başlatıyoruz" açıklamasında bulundu.

Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada da rezervlerden özellikle ABD'li otomobil üreticileri ve teknoloji şirketlerinin yararlanacağı belirtildi.

Hedef Çin'e olan bağımlılığı azaltmak

Trump'ın adımı, dünyada nadir element üretimi ve işlemesi konusunda neredeyse tekel konumundaki Çin'e olan bağımlılığı azaltmayı hedefliyor. Nadir elementler elektrikli otomobillerden cep telefonuna, savaş uçaklarından yüksek teknolojili silahlara geniş bir yelpazede kullanılıyor. Nadir elementlerin yanı sıra lityum ve kobalt gibi elementler de sanayi açısından kritik önem taşıyor.

ABD Başkanı, Danimarka toprağı Grönland'ı ele geçirme hedefini de buradaki nadir element rezervleriyle gerekçelendiriyor.

Trump, kritik önemdeki elementler konusunda dünya çapında çeşitli ülkelerle anlaşmalar yaptıklarını da belirtti. Bu kapsamda yarın ABD Dışişleri Bakanlığı, aralarında Afrika, Asya ve Avrupa ülkelerinden bakanların da olacağı yaklaşık 50 ülkeden heyetlerin katılımıyla kritik mineraller konusunda bir toplantı düzenleyecek. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in bir açılış konuşması yapması beklenen toplantı kapsamında, kritik mineraller konusunda tedarik zincirini iyileştirmeye yönelik bir dizi anlaşma imzalanması bekleniyor.

ABD merkezli düşünce kuruluşu Dış İlişkiler Konseyi'nin (CFR)  geçen yıl Temmuz ayında açıkladığı rapora göre ABD, Çin'den ithalata Avrupa ülkelerine kıyasla daha bağımlı durumda. Çin, nadir elementler ve bazı metallere yönelik ihracat kısıtlamalarını geçen yıl artırmış, bunun üzerine Avrupa Komisyonu da Aralık ayında hammadde stoklama planlarını açıklamıştı.