Avrupa'dan tarihi geri adım: 'Sınırsız Schengen'e veda

Dünyada “özgürlüklerden taviz” dalgası yükselmeye devam ediyor. Ortadoğu ve Ukrayna'dan savaşlarla hızlanan göçmen akını karşısında panikleyen Schengen üyesi pek çok ülke, gümrük kontrollerini yeniden başlatmaya karar verdi.

Hırvatistan, sınırların olmadığı Schengen sistemine 1 Ocak 2023'te en son katılan ülke olmuştu. Öncesinde AB üyesi olan ama Schengen'e dahil olmayan ülkeden komşu Slovenya ya da Avusturya'ya karayolundan gitmek isteyenler özellikle yaz aylarında turist akını başladığında giriş-çıkışlarda bazen saatlerce pasaport kuyruğunda çile dolduruyordu.

Sonra 31 Aralık 2022 gecesi tüm gümrük kapıları kaldırıldı, özgür Avrupa'ya girildi. Ama "sınırsız hayat"ın keyfi bir yıl bile sürmedi.  Balkan rotasını kullanarak AB ülkelerine kaçak girişler patlayınca, Almanya'dan Avusturya'dan İtalya'ya, en çok göçmen akınına uğrayan ülkeler komşularıyla sınırlarını daha sıkı kontrol etmeye karar verdi.

İtalya, kuzey doğu komşusu Slovenya'ya, onlar da doğu komşusu Hırvatistan'a yeniden gümrük denetimi başlattı. Zira Hırvatistan'ın doğu komşuları Bosna Hersek ve Sırbistan, Balkan rotasının AB'ye geçişte en revaçta olan "kevgir" ülkeleri sayılıyor. Schengen'in en büyük ve sorunlu sınırlarından birini Hırvatistan kontrol etmek durumunda.

 Böylece normalde serbest dolaşım bölgesi olan 27 üyeli Schengen bölgesinde sınır kontrolleri "geçici olarak" yeniden hayatta. Geçici olması yasal olarak 6 aylığına ilan edilebiliyor olmasından… Yoksa ne kadar süreceği muamma. Schengen kuralları, iç güvenliğe veya kamu politikasına ciddi tehdit sayılan hallerde "son çare olarak" gümrük denetimine izin veriyordu.

İşte o raddeye gelindi.  Korku ve tedirginlik en bulaşıcı virüs kadar etkili. Herkes birbirine bakıp