Korkutan uyarı: 451 bin kişinin ölümüne sebep olacak

Dünyayı etkisi altına alan güçlü El Nino hava olayı, sıcaklık artışlarının insan sağlığı üzerindeki sonuçlarına ilişkin yeni bir uyarıyı beraberinde getirdi. Chicago Üniversitesi bünyesindeki Climate Impact Lab tarafından yayımlanan çalışmaya göre mevcut “Süper El Nino”, küresel kara sıcaklıklarını önümüzdeki aylarda normalin yaklaşık 1,2 derece üzerine çıkarabilir. Araştırmacılar, aşırı sıcak günlerin normal bir yıla kıyasla yüzde 44 artabileceğini hesapladı.

 Karar'da yer alan habere göre raporda, El Nino’nun başladığı Haziran 2026'dan mevcut mevsimsel tahminlerin sona erdiği Şubat 2027'ye kadar sıcaklığa bağlı 451 bin ek ölüm yaşanabileceği öngörüldü.

ÖNÜMÜZDEKİ 6 AY İÇİN 239 BİN EK ÖLÜM TAHMİNİ

The Guardian, çalışmayı “önümüzdeki altı ayda 450 bin ölüm” başlığıyla duyurdu. Ancak Climate Impact Lab'ın yayımladığı birincil raporda 451 bin rakamı Haziran 2026-Şubat 2027 dönemini kapsıyor.

Rapora göre Eylül 2026 ile Şubat 2027 arasındaki önümüzdeki altı ayda yaklaşık 239 bin ek sıcaklık kaynaklı ölüm bekleniyor. Tahmin için verilen belirsizlik aralığı ise yaklaşık ±11 bin kişi.

Araştırmacılar, El Nino'nun 2027 ilkbaharına kadar sürmesinin beklendiğini, normalin üzerindeki sıcaklıkların ve buna bağlı ölümlerin ise Haziran ve Temmuz 2027'ye kadar devam edebileceğini belirtti.

EN AĞIR TABLO AFRİKA'DA

Tahminlere göre önümüzdeki altı ayda en büyük kayıplardan biri Afrika'nın Sahel bölgesinde yaşanacak.

Bölgede normal bir yıla kıyasla toplam 66 bin 800 ek sıcaklık ölümü öngörülüyor.

Bunun; 31 bin 400'ünün Nijerya'da, 17 bin 500'ünün Sudan'da, 10 bininin Nijer'de, 8 bininin ise Çad'da yaşanabileceği hesaplandı.

Güneydoğu Asya'da Filipinler, Vietnam, Tayland ve Kamboçya'da toplam 19 bin 400, Endonezya'da ise 19 bin 300 ek ölüm bekleniyor.

Hindistan için tahmin 15 bin 800, Brezilya için ise 13 bin 300 ek can kaybı olarak açıklandı. Guardian'ın aktardığı verilere göre ABD'de de yaklaşık 3 bin 500 ek sıcaklık ölümü öngörülüyor.

24 BİN 378 BÖLGE İÇİN HESAPLAMA YAPILDI

Araştırma, dünyanın 24 bin 378 bölgesindeki sıcaklık ile ölüm oranları arasındaki ilişkiyi esas alan modeller kullanılarak hazırlandı.

Araştırmacılar, sıcaklıkların insan sağlığı üzerindeki etkisini bölgesel iklim koşulları, toplumların kırılganlığı ve sıcaklığa uyum kapasitesiyle birlikte değerlendirdi. Hesaplamalarda 1996-2025 dönemindeki ortalama sıcaklığa bağlı ölüm oranları temel alındı ve Avrupa Orta Vadeli Hava Tahminleri Merkezi'nin uzun vadeli sıcaklık tahminleri kullanıldı.

Climate Impact Lab, çalışmanın daha önce hakem değerlendirmesinden geçmiş sıcaklık-ölüm ilişkisi yöntemlerine dayandığını belirtirken, bu mevsimsel tahmine ilişkin ayrıntılı metodolojinin ayrıca hakemli bir bilimsel dergide yayımlanacağını açıkladı.

EL NİNO SICAKLIK REKORUNU KIRDI

Mevcut El Nino'nun merkezindeki Pasifik Okyanusu sıcaklık anomalisi bu hafta 3,05 dereceye çıkarak modern ölçümlerde daha önce görülmeyen bir seviyeye ulaştı. Önceki rekor, 2015'te kaydedilen 3,02 dereceydi.

İklim modellerinin ortalaması, El Nino'nun kasım ve aralık aylarında daha da güçlenerek zirve yapabileceğine işaret ediyor.

El Nino, tropikal Pasifik'teki deniz yüzeyi sıcaklıklarının normalin üzerine çıkmasıyla ortaya çıkan doğal bir iklim olayı. Ancak bilim insanları, insan kaynaklı küresel ısınmanın oluşturduğu daha sıcak başlangıç koşullarının El Nino'nun sıcaklık, kuraklık, sel ve aşırı hava olayları üzerindeki etkilerini ağırlaştırdığına dikkat çekiyor.

50 MİLYON KİŞİ İÇİN AÇLIK RİSKİ

El Nino'nun etkileri yalnızca doğrudan sıcaklık kaynaklı ölümlerle sınırlı değil. Dünya Gıda Programı'nın tahminlerine göre kuraklık, yağış rejimindeki değişiklikler ve tarımsal üretimdeki kayıplar nedeniyle yaklaşık 50 milyon kişi daha 2027 sonuna kadar akut gıda güvensizliğiyle karşı karşıya kalabilir.

Climate Impact Lab, can kayıplarının azaltılabilmesi için erken sıcaklık uyarıları, serinleme merkezleri, su istasyonları, açık havada çalışanlara yönelik koruyucu tedbirler ve aşırı sıcak dönemlerinde sağlık sistemlerinin kapasitesinin artırılması çağrısında bulundu.