Solidarity With OTHERS’tan uluslararası çağrı: Cezaevlerindeki hak ihlalleri raporlandı

Belçika merkezli insan hakları derneği Solidarity With OTHERS tarafından yayımlanan yeni rapor, Türkiye cezaevlerinde ağır hasta mahpusların tedaviye erişimi, yaşlı tutuklu ve hükümlülerin durumu, uzun süreli hücre hapsi ve çocukların tutuklu ebeveynlerinden ayrı kalması gibi sorunları gündeme taşıdı. Dr. Fikret Demirçivi tarafından hazırlanan raporda, temel hakların idari gerekçeler ve kurumsal yetersizlikler nedeniyle engellendiği belirtilerek bu durum “kasıtlı ihmal” kavramıyla ele alındı. Raporda, 73 yaşındaki ağır hasta mahpus Abdullah Tırpan’ın iki gün önce yaşamını yitirmesi de dikkat çekilen vakalar arasında yer aldı.
Ağır hasta mahpuslar tedaviye erişemiyor

Raporda, ağır hasta mahpusların gerekli sağlık hizmetlerine erişememesi ve tedavi ya da tahliye taleplerinin karşılanmaması temel sorunlar arasında gösterildi. İleri yaştaki tutuklu ve hükümlülerin ciddi sağlık sorunlarına rağmen cezaevinde tutulmasının yaşam hakkı ve insan onuruna uygun muamele bakımından doğurduğu risklere dikkat çekildi.

Çalışmada somut vakalar, mağdur anlatıları, araştırma görüşmeleri ve uluslararası insan hakları mekanizmalarının bulgularından yararlanıldığı belirtildi.

Sistematik biçimde engelleniyor

Raporda öne çıkan kavramlardan biri olan “kasıtlı ihmal”, mahpusların temel haklara erişiminin idari gerekçeler ve kurumsal yetersizlikler üzerinden sistematik biçimde engellenmesi bağlamında ele alındı.

Çalışmada, söz konusu sorunların yalnızca münferit olaylar olarak değerlendirilmemesi gerektiği savunuldu. İnsan hakları standartlarının ve bağlayıcı yargı kararlarının uygulanmaması da raporun incelediği başlıklar arasında yer aldı.

Hücre hapsi ve aile yaşamına müdahale

Raporda, insanlık dışı ve aşağılayıcı muamele ile uzun süreli hücre hapsine ilişkin vakalar da incelendi. Tutuklu annelerin çocuklarından ayrı bırakılması ve aile yaşamına yönelik müdahaleler, özellikle kırılgan grupların karşı karşıya kaldığı sorunlar arasında sıralandı.

Gazeteciler, yazarlar ve siyasi muhaliflere yönelik ayrımcı uygulamalar da raporun ele aldığı konular arasında yer aldı.

Abdullah Tırpan’ın ölümü raporda yer aldı

Raporda, 73 yaşındaki ağır hasta mahpus Abdullah Tırpan’ın 26 Ekim’de hayatını kaybetmesine dikkat çekildi. Tırpan’ın ölümü, gerekli sağlık önlemlerinin alınmamasının geri dönülemez sonuçlar doğurabileceğine ilişkin değerlendirmeler kapsamında aktarıldı.

Raporda yer verilen iddialar ve değerlendirmeler, cezaevlerinde sağlık hizmetlerine erişim, mahpusların korunması ve insan hakları yükümlülüklerinin yerine getirilmesi konularını yeniden gündeme taşıdı.

Uluslararası kurumlara çağrı yapıldı

Solidarity With OTHERS, raporda Türkiye makamlarının yanı sıra Avrupa Konseyi, Birleşmiş Milletler ve Avrupa Birliği kurumlarına yönelik somut politika ve müdahale önerileri sunduğunu bildirdi.

İngilizce yayımlanan rapor, cezaevlerinde kırılgan durumdaki mahpusların haklarının korunması ve uluslararası insan hakları standartlarının uygulanmasına yönelik adımlar atılması çağrısında bulunuyor.

Raporun tamamına Solidarity With OTHERS’ın internet sitesinden ulaşılabiliyor.