Af Örgütü'nden çarpıcı CHP raporu: 'Yargı, muhalefeti dizayn etmek için araçsallaştırıldı'

Uluslararası Af Örgütü (Amnesty International), CHP ekseninde yaşanan yargısal ve siyasi gelişmeleri içeren geniş kapsamlı bir inceleme raporu yayımladı. "Hukuk devleti ve insan haklarına saygı gösterin" başlığıyla paylaşılan kurumsal metinde, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi'nin, partinin Kasım 2023 kurultayını iptal eden ara kararı ve sonrasındaki kolluk kuvveti müdahaleleri, uluslararası demokratik standartlar ve anayasal haklar çerçevesinde analiz edildi.

Açıklamasında, mahkemenin CHP kurultayını iptal eden kararını ve parti genel merkezine yönelik polis müdahalesini temel insan hakları ihlali olarak değerlendirdi. Açıklamada, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun da aralarında bulunduğu 400 sanıklı toplu davaya da geniş yer ayrıldı.

"İÇ SEÇİM SONUÇLARI MAHKEME ELİYLE DEĞİŞTİRİLDİ"

T24'ün haberine göre Uluslararası Af Örgütü'nün raporu, yargının siyasete müdahalesini sert bir dille eleştirdi. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi'nin, Kasım 2023 kurultayını ve sonrasındaki süreçleri iptal eden ara kararının yalnızca bir "parti içi hukuk tartışması" olmadığı vurgulanan açıklamada, şu tespitlere yer verildi:

"Karşımızda bir siyasi partinin iç seçim sonuçlarının mahkeme eliyle değiştirilmesi var. Bu durum; siyasi örgütlenme özgürlüğü, seçme-seçilme hakkı, ifade özgürlüğü ve demokratik muhalefetin varlık koşulları bakımından temel bir insan hakları meselesidir."

Örgüt, Ekim 2025'te bir ilk derece mahkemesinin kurultaya ilişkin "hile" iddialarını reddettiğini ve Özgür Özel’in genel başkanlığını teyit ettiğini hatırlatarak; Bölge Adliye Mahkemesi'nin somut delillere dayanmadan ilk derece kararını bozmasının hukuki zemininin tartışmalı olduğuna dikkat çekti.

İMAMOĞLU'NUN ADAYLIĞINI ENGELLEME HEDEFİ VE 400 SANIKLI DAVA

Açıklamada, 21 Mayıs'ta kamuoyuna duyurulan mahkeme kararının, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı ve CHP’nin Cumhurbaşkanı Adayı Ekrem İmamoğlu’nun Mart 2025’ten bu yana tutuklu bulunmasıyla birlikte değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi. Yargı sisteminin uluslararası hukuku ihlal edecek biçimde muhalefeti bastırmak için kullanıldığına dair endişeler dile getirilerek, İmamoğlu ve çevresine yönelik yargısal baskılar şu başlıklarla özetlendi:

İmamoğlu'nun yanı sıra ilçe belediye başkanları, belediye çalışanları ve iş insanlarının da aralarında bulunduğu 400’ü aşkın kişi "suç örgütü yönetmek, rüşvet ve kara para aklama" gibi suçlamalarla yargılanıyor.

9 Mart 2026’da Silivri’deki Marmara Cezaevi yerleşkesinde başlayan toplu dava, büyük ölçüde gizli tanık ifadelerine ve etkin pişmanlık beyanlarına dayanıyor. Dört bin sayfalık iddianame ve yüz binlerce sayfalık dosya, adil yargılanma hakkı açısından ciddi riskler barındırıyor.

İmamoğlu'nun cumhurbaşkanı adaylığının önünü kesmek amacıyla atılan adımlar arasında, mezuniyetinden 30 yıl sonra üniversite diplomasının iptal edilmesi ve sanık yakınlarının hedef alınması da bulunuyor.

GENEL MERKEZE MÜDAHALE: GAZ KULLANIMI İŞKENCE BOYUTUNA ULAŞTI

Uluslararası Af Örgütü, 24 Mayıs’ta CHP Genel Merkezi'ne yönelik gerçekleştirilen polis müdahalesine de özel bir bölüm ayırdı. Özgür Özel ve ekibini binadan çıkarmak amacıyla kapalı alanda göz yaşartıcı gaz kullanılmasının hukuka aykırı olduğu ve "işkence ya da diğer kötü muamele biçimlerine varabileceği" belirtildi. Dışarıda toplanan barışçıl kalabalığa karşı tazyikli su kullanılmasının ise orantısız güç anlamına geldiği ifade edildi.

"TUTUKLULARI SERBEST BIRAKIN, HAKLARA SAYGI GÖSTERİN"

Raporun sonuç bölümünde, Türkiye'deki krizin sadece CHP'nin iç meselesi değil, muhalefetin siyasal varlığına yönelik geniş çaplı bir haklar krizi olduğu vurgulandı. Uluslararası Af Örgütü, Türkiye makamlarına şu çağrılarda bulundu:

İfade, örgütlenme ve barışçıl toplanma özgürlüğü dahil herkesin temel haklarına saygı gösterilmesi.

Barışçıl muhalefete yönelik siyasi baskıların derhal son bulması ve yargı bağımsızlığının yeniden tesis edilmesi.

Yalnızca insan haklarını barışçıl biçimde kullandıkları için tutuklanmış olan kişilerin derhal ve koşulsuz olarak serbest bırakılarak haklarındaki suçlamaların düşürülmesi.