Trump-Netanyahu görüşmesinde kritik başlıklar: İran, Gazze ve F-35 mesajı

Netanyahu Washington’da; Beyaz Saray’da Trump ile görüşecek


Netanyahu, İsrail’den ayrılmadan önce yaptığı açıklamada, “Bu görüşme büyük bir ayrıcalık, ama aynı zamanda büyük bir sorumluluk” dedi. Netanyahu, “Tüm konuları görüşeceğiz, hepsinden önce elbette İran’ı. Amacımız güvenliğimizi garanti altına almak, ama aynı zamanda çevremizdeki barış çemberini genişletmek” diye ekledi.

İki lider arasındaki ilişkiler, Washington ile Tahran arasındaki ilk ateşkes müzakereleri sırasında nisan ayında ciddi biçimde gerilmişti. Trump o dönem İsrailli müttefikini diplomatik çabalara engel olmakla suçlayarak sert bir dille eleştirmişti. ABD Başkanı, bir röportajda Netanyahu’yu “çok zor bir tip” olarak nitelendirmişti. Netanyahu ise “taktiksel görüş ayrılıklarını” kabul etmekle birlikte, savaşta Trump ile aynı hedefleri paylaştığını savunmuştu.

Salı günü ikilinin, İran’ın yanı sıra ABD öncülüğünde İsrail ile Lübnan arasında varılan ve savaş halinden çıkışı öngören çerçeve anlaşmasının uygulanmasını görüşmesi bekleniyor. Görüşmelerde, Gazze Şeridi’nin de ele alınması bekleniyor. Ekim 2025’te yürürlüğe giren ateşkese rağmen Gazzeliler İsrail saldırılarında hayatını kaybetmeye devam ediyor.

Öte yandan, Trump dün kendisine sorulan Türkiye’ye F-35 verilmesine Netanyahu’nun karşı çıktığı sorusuna, “kimse bana ne satıp satmayacağımı söyleyemez” diyerek net bir cevap verdi. ABD Başkanı, cevabında Erdoğan’a övgüler dizse de F-35’lerin verilip verilmeyeceğine ilişkin net bir ifade kullanmadı.

Kudüs İbrani Üniversitesi’nden uluslararası ilişkiler uzmanı Yonatan Freeman’a göre görüşme, öncelikle ABD-İsrail ilişkilerinin soğuduğu yönündeki spekülasyonları ortadan kaldırmayı amaçlıyor. Freeman, AFP’ye yaptığı açıklamada, “Buradaki asıl mesele, tüm dünyaya, İran’a, ama aynı zamanda Lübnan’a ve diğer belirli ülkelere ABD ile İsrail arasında bir kopuş veya ciddi bir görüş ayrılığı olmadığını göstermek” dedi. Freeman’a göre görüş ayrılıkları, hedeflerden çok yöntemlere (takvim, askeri operasyonların yoğunluğu veya anlık hedefler) ilişkin.

İsrail Başbakanı, Beyaz Saray’daki görüşme öncesi geçtiğimiz günlerde ölen kendisinin ve soykırımın büyük destekçilerinden ABD’li senatör Lindsay Graham’ın cenaze törenine katılacak.